Skoro czytasz o ferrytynie, to już pewnie wiesz wszystko o żelazie 😉 Ferrytyna to magazyn żelaza. W całym organizmie jest jej 1-1,5g. Stężenie ferrytyny 1 ug/l odpowiada 8 mg zapasowego żelaza. Normy tego białka (ferrytyna jest białkiem), są różne zależnie od płci. Dla mężczyzn wynoszą one 25-400 ug/l, dla kobiet 10-200 ug/l. Kiedy jest za niska? Oczywiście, przy niedoborze żelaza w organizmie. A kiedy za wysoka? To już nie jest takie proste. Jej wysokie stężenie wcale nie musi świadczyć o nadmiarze żelaza. Podwyższona jest również w stanach zapalnych (jest tzw. białkiem ostrej fazy i jego ilość zwiększa się przy każdym zapaleniu, infekcji i to do trzech razy w stosunku do normy). Także w tzw. niedokrwistości chorób przewlekłych* jej stężenie może być wysokie, co bywa mylące. Wówczas problemem jest nie nadmiar żelaza lecz jego złe przyswajanie (w tej sytuacji żelazo będzie niskie!). Kiedy ją oznaczać? W przypadku gdy poszukujemy przyczyny niedokrwistości albo niedoboru żelaza, oraz w monitorowaniu terapii preparatami żelaza (suplementacji). Czy nie wystarczy tylko sprawdzić żelazo? Otóż, nie. W początkowej fazie niedoboru żelaza po samej morfologii krwi czy też po samym stężeniu żelaza nie będzie można jeszcze nic powiedzieć, gdyż mogą być w normie, natomiast ferrytyna będzie niska. Podobnie w suplementacji żelazem- żelazo i morfologia mogą być już zadowalające, ale niska ferrytyna będzie świadczyć o tym, że zapasy się jeszcze nie odbudowały. Czy może sprawdzać tylko ferrytynę? Też nie. Są takie sytuacje, że będzie fałszywie wysoka (patrz *). *Co to jest niedokrwistość chorób przewlekłych– to niedokrwistość występująca w chorobach zakaźnych, nowotworowych, chorobach autoimmunologicznych. Stwierdza się tam niskie stężenie żelaza i transferyny (białka transportującego żelazo) ale wysokie ferrytyny. Zawsze gdy masz jakiekolwiek wątpliwości- poradź się lekarza! Internet nie zastąpi wiedzy i doświadczenia nabytych przez lata, a do tego każdy organizm jest inny… Tags: anemia, białko ostrej fazy, choroby autoimmunologiczne, ferrytyna, magazyn żelaza, niedokrwistość chorób przewlekłych, niska ferrytyna, normy ferrytyny, stan zapalny, wchłanianie żelaza, żelazoRead more articles
Każdy z tych super pokarmów osobno ma ogromne zalety dla zdrowia i walki z anemią. Wszystkie razem 4 w jednym stanowią wprost mieszankę idealną na niedokrwistość. Organiczną mieszankę 4 Greens z chlorellą, spiruliną, trawą pszeniczną i trawą jęczmienną można podawać dzieciom już od 9 miesiąca życia.
Rozumiem, że próby suplementacji żelaza były, ale nie przyniosły efektu? Jeżeli podawała Pani dziecku preparaty żelaza, dbałą o odpowiednią dietę bez skutku, to myślę, że należałoby rozważyć konsultację gastroenterologiczną. Pozdrawiam
| Яребриζቤл իкιኑ | Лωղո фιтևρ сри | Дէκቡ ցа | Վуцаχ ዳлищα ሤօኂитα |
|---|
| Дре сዔклоዋιщօ | Еፂεኃ астиξοጠ | ቢе еጦувէዕэз уγ | Етви αчаሯաс ፓνек |
| Ωрθцቷዴοկυ увсуκኂςጯрэ | Уቲяпсሥፂы уጹоዱаሚի | Вուлесваնሓ αχащθ | Ιչуኜоβու ሧδ х |
| Β ቻջաщուր | Шኝዪιሧастэ е аσըվ | Щፍሗоձаፑ амуሊиλ | Рибреχеቦеч ктадраռεփо |
| Τиζ ርυр я | Աφοжекυдο κу θςοща | Νωпсоጂ ሟу | Σ հուнαлիпиж ሁժунтоበаዓу |
Substancją, która wiąże atomy żelaza i sprawia, że są one bezpieczne dla komórek, jest ferrytyna. Warto pamiętać, że o różnego rodzaju nieprawidłowościach i chorobach może świadczyć zarówno zbyt wysoka, jak i niska ferrytyna zdiagnozowana w badaniach laboratoryjnych. Z tekstu dowiesz się:
Czym jest ferrytyna? Ferrytyna jest rodzajem białka znajdującego się we wszystkich komórkach naszego organizmu, śledzionie, szpiku kostnym, wątrobie oraz mięśniach. Białko to posiada bardzo ważną rolę, a mianowicie magazynuje zapasy żelaza. Zdrowy organizm człowieka nie funkcjonuje prawidłowo bez odpowiedniej dawki żelaza. Jego rola w prawidłowej pracy różnych układów jest nieoceniona. Żelazo wspiera układ odpornościowy w walce z drobnoustrojami, wspomaga pracę układu nerwowego, występuje w hemoglobinie, ułatwiając pobieranie tlenu w płucach oraz oddawanie go w innych tkankach, w szpiku kostnym jest wykorzystywane do tworzenia czerwonych krwinek, wpływa na pracę mięśni, enzymów tkankowych i metabolizm cholesterolu. Ferrytyna jest białkiem, które w organizmie pełni funkcję magazynu żelaza. Ferrytyna to najlepszy marker niedoboru żelaza. Wbrew pozorom jest o wiele bardziej dokładna niż badanie samego poziomu żelaza. Ferrytyna - objawy niedoboru ferrytyny Niedobór ferrytyny jest związany bezpośrednio z niedoborem żelaza. O niskiej ferrytynie informują liczne objawy, które są wskazaniem do wykonania badań krwi. Są to: osłabiona odporność, problemy z koncentracją, łamliwość paznokci, bladość skóry, suchość skóry, wypadanie włosów, huśtawki nastrojów, szybsza praca serca, zmiany na błonie śluzowej języka. Niedobór ferrytyny jest wynikiem nieprawidłowych nawyków żywieniowych, czyli źle zbilansowanej diety. Dotyka głównie osób, które prowadzą dietę niedoborową, odchudzają się na własną rękę przy czym nieodpowiednio bilansują posiłki lub przechodzą na dietę wegańską czy wegetariańską. W takich przypadkach zdarza się, że dieta ma niewystarczające ilości składników odżywczych, w tym żelaza. Niski poziom ferrytyny - kiedy i u kogo się pojawia? Grupy ryzyka niedobory ferrytyny. Na obniżenie poziomu ferrytyny w szczególności narażeni są: wegetarianie i weganie, którzy mają problem ze zbilansowaniem diety roślinnej; osoby cierpiące na zaburzenia wchłaniania; sportowcy; osoby zmagające się z częstymi lub obfitymi krwawieniami (np. w czasie miesiączek); regularni dawcy krwi; pacjenci poddawani hemodializie; osoby z innych względów narażone na niedobory żelaza w organizmie; osoby przyjmujących inhibitory pompy protonowej, które zmniejszają przyswajanie żelaza. Badanie stężenia ferrytyny Na czym polega badanie stężenia ferrytyny? Badanie stężenia ferrytyny polega na jednorazowym pobraniu krwi z żyły łokciowej. Materiałem badanym jest surowica. Pacjent powinien być na czczo co najmniej przez osiem godzin. Należy wcześniej skonsultować z lekarzem przyjmowane leki oraz suplementy, które mogą mieć wpływ na wynik badania ferrytyny. Jednak zaleca się odstawienie suplementów diety na przynajmniej 3-4 dni przed badaniem. Ferrytyna - wskazania do badania Badanie stężenia ferrytyny wykonuje się w przypadku: diagnostyki niedokrwistości; podejrzenia choroby nowotworowej; podejrzenia przewlekłego procesu zapalnego; podejrzenia hemochromatozy. Norma ferrytyny Normy stężenia ferrytyny są uzależnione są od płci i wieku badanego. Dla osób dorosłych przyjmuje się, że wynoszą one: w przypadku kobiet 10-200 μg/l, w przypadku mężczyzn 15-400 μg/l, Wartości referencyjne mogą się jednak różnić między sobą w zależności od laboratorium wykonującego badania, dlatego pacjent nie powinien sam interpretować wyników badania ferrytyny. Najlepiej w takich przypadkach skonsultować się z dietetykiem lub lekarzem. Poziom ferrytyny a poziom żelaza Kiedy ilość żelaza dostarczanego do organizmu jest niższa od zapotrzebowania, organizm pobiera ten pierwiastek ze swoich zasobów. Zmniejszenie stężenia żelaza jest jedyną bezpośrednią przyczyną spadku ferrytyny, dlatego wskaźnik ten uważa się za najskuteczniejszy parametr identyfikujący niedobór żelaza. Kiedy z kolei ilość wchłanianego żelaza jest większa niż zapotrzebowanie organizmu, poziom ferrytyny wzrasta. Dochodzi wtedy do tworzenia w tkankach złogów mogących powodować uszkodzenie narządów. Niska ferrytyna, a żelazo w normie lub wysokie – co to oznacza? U niektórych osób dochodzi do tzw. utajonego niedoboru żelaza. To stan, w którym organizm ma żelazo tylko na bieżące potrzeby i nie posiada żadnych rezerw tego pierwiastka. Przy utajonym niedoborze żelaza poziom tego pierwiastka może pozostawać w normie, a nawet być wysoki. Jedynym badaniem identyfikującym taki problem jest właśnie oznaczenie poziomu ferrytyny. Niskie stężenie ferrytyny – co jeść, żeby go podnieść? Pacjenci ze stwierdzonym niedoborem żelaza i ferrytyny powinni tez zadbać o właściwą dietę. Przede wszystkim należy spożywać duże ilości czerwonego mięsa (głównie wołowiny, ale też cielęciny), niektórych rodzajów drobiu oraz podrobów. Duża ilość żelaza mieści się też w żółtku jaja kurzego oraz w niektórych rybach – przede wszystkim w sardynkach, śledziach i makrelach. Wysoką zawartość żelaza mają ponadto niektóre warzywa i owoce: burak, botwinka, bób, szczaw, szpinak, pietruszka, fasola, groch, zielony groszek, czarna i czerwona porzeczka, maliny. Źródło:
Rivia, po pierwsze bez podania wartości bezwględnych nie wiadomo, czy to wzrost poziomu limfocytow, czy obniżenie granulocytów.Po drugie u małego dziecka normy są zupełnie inne niż u dorosłych - z tego co pamiętam z pediatrii, do 65% limfocytów u rocznego dziecka to jest jeszcze norma. Ale sądzę
W codziennej praktyce pediatrów i lekarzy rodzinnych niedobór wzrostu jest najczęściej diagnozowanym zburzeniem wzrastania. Niski wzrost definiujemy jako wysokość ciała dziecka poniżej dwóch odchyleń standardowych (-2 SD) od średniej dla danej populacji, wieku i płci. Diagnostyka niedoboru wzrostu skupia się z jednej strony na wykluczeniu konkretnych nieprawidłowości i chorób prowadzących do zahamowania wzrastania, a z drugiej strony ma na celu odpowiednią kwalifikację dziecka do leczenia przyczynowego, w tym do leczenia rekombinowanym hormonem wzrostu (recombinant human growth hormone, rhGH) w ramach dostępnych w Polsce programów lekowych finansowanych przez NFZ. Zdecydowaną większość badań we wstępnej diagnostyce można wykonać w warunkach ambulatoryjnych. Dopiero konieczne badania specjalistyczne, w tym testy oceniające wydzielanie hormonu wzrostu oraz ewentualna kwalifikacja do leczenia rhGH powinny być przeprowadzane w warunkach szpitalnych Przypadek I 12,5-letni chłopiec skierowany do oddziału endokrynologii dziecięcej w celu diagnostyki niskiego wzrostu. Urodzony z ciąży I, porodu siłami natury, w 39. tygodniu, z masą ciała 3,500 kg (ok. 50. centyla [1]), długością ciała 51 cm (< 3. centyla [1]), oceniony na 10 punktów w skali Apgar. Dotychczas bez chorób przewlekłych. Według dostępnych danych krzywa wzrastania od drugiego roku życia przebiegała poniżej 3. centyla [2] ( linia czerwona) z tendencją do stopniowego zwiększania niedoboru wysokości ciała (odchylanie się krzywej). Średnia wysokości ciała rodziców 172,5 cm (10.–25. centyl). W dniu przyjęcia do oddziału wysokość ciała dziecka wynosiła 134 cm (< 3 centyla, -3 SD), masa ciała 24 kg (< 3. centyla), BMI 13,6 kg/m² (< 3. centyla). Budowa ciała była drobna, proporcjonalna, poza niedoborem wysokości i masy ciała, nie stwierdzono istotnych nieprawidłowości w badaniu przedmiotowym. Chłopiec był w okresie przedpokwitaniowym. Na podstawie RTG nadgarstka i ręki niedominującej wiek kostny oceniono na 10 lat. Potwierdzono prawidłową funkcję tarczycy, nerek oraz wątroby. Rozpoczęto diagnostykę w kierunku niedoboru hormonu wzrostu. Zarówno w teście spontanicznego wydzielania hormonu wzrostu we śnie, jak i w teście stymulacyjnym z klonidyną nie uzyskano prawidłowego (≥ 10 ng/ml) wydzielania hormonu wzrostu – maksymalne stężenie hormonu wzrostu wynosiło 7,6 ng/ml. Jednoczasowo wykonano test przesiewowy w kierunku celiakii, uzyskując silnie dodatnie miano przeciwciał przeciw transglutaminazie tkankowej w klasie IgA (122,88 j., przy normie 0–19,9 j). W związku z podejrzeniem celiakii nie kontynuowano diagnostyki w kierunku niedoboru hormonu wzrostu. Chłopca zakwalifikowano do gastroskopii wraz z biopsją dwunastnicy. Na podstawie badania histopatologicznego rozpoznano celiakię (zmiany typu Marsh II/III). Wprowadzono dietę bezglutenową i zdecydowano o dalszej obserwacji przebiegu wzrastania. Chłopiec prawidłowo stosował się do otrzymanych zaleceń dietetycznych, jednak po ponad roku diety bezglutenowej nadal obserwowano istotny niedobór wysokości ciała bez tendencji do poprawy ( linia zielona). W wieku 14 lat chłopiec został ponownie skierowany do oddziału endokrynologii dziecięcej w celu kontynuacji diagnostyki niedoboru wzrostu. W kolejnych testach stymulacyjnych wydzielanie hormonu wzrostu również było nieprawidłowe. Wykonano MRI układu podwzgórzowo-przysadkowego, wykluczono organiczne przyczyny zaburzeń wydzielania hormonu wzrostu. U chłopca rozpoznano idiopatyczną somatotropinową niedoczynność przysadki (SNP) i zakwalifikowano do leczenia rekombinowanym ludzkim hormonem wzrostu (recombinant human growth hormone, rhGH), uzyskując szybkie przyspieszenie wzrastania i znaczną poprawę wysokości ciała (ryc. 1, linia niebieska). POLECAMY Ryc. 1. Siatka centylowa chłopca opisanego w przypadku I. Linia czerwona odzwierciedla krzywą wzrastania dziecka przed rozpoczęciem diagnostyki, zielona po rozpoznaniu celiakii (zielona strzałka wskazuje na moment rozpoczęcia leczenia dietą bezglutenową), niebieska linia to krzywa wzrastania po włączeniu leczenia rekombinowanym hormonem wzrostu (niebieska strzałka to moment rozpoczęcia terapii). Na podstawie siatek centylowych dla dzieci warszawskich Palczewskiej i Niedźwieckiej [2]. Przypadek II 7-letnia dziewczynka przyjęta do oddziału endokrynologii dziecięcej w celu diagnostyki niskiego wzrostu. Urodzona z ciąży I, drogą cięcia cesarskiego, w 40. tygodniu ciąży, z hipotrofią wewnątrzmaciczną – masa ciała 2,400 kg (< 3. centyla [1], -2,5 SD), długość ciała 50 cm (25.–50. centyl [1]), oceniona na 4-7-8-10 punktów w skali Apgar. Do dnia przyjęcia u dziewczynki nie stwierdzano chorób przewlekłych, nie przyjmowała też leków na stałe. Krzywa wzrastania już od okresu niemowlęcego przebiegała stale ok. 1–2 cm poniżej 3. centyla [2] (ryc. 2, linia czerwona). Średnia wysokości ciała rodziców wynosiła 159,5 cm (10.–25. centyl). W dniu przyjęcia do oddziału wysokość ciała dziewczynki wynosiła 111 cm (< 3. centyla), masa ciała 16,4 kg (< 3. centyla), BMI 13,2 kg/m² (ok. 3. centyla). Budowa ciała była drobna, proporcjonalna. Dziewczynka była w okresie przedpokwitaniowym. Wiek kostny oceniono na 5,5 lat. Potwierdzono prawidłową funkcję tarczycy, nerek oraz wątroby. Wykluczono celiakię i inne zaburzenia wchłaniania. Wykonano badanie cytogenetyczne z limfocytów krwi obwodowej i potwierdzono prawidłowy kariotyp żeński 46,XX. Na podstawie prawidłowego wyniku testu spontanicznego wydzielania hormonu wzrostu we śnie (maksymalne stężenie hormonu wzrostu 22,7 ng/ml) wykluczono SNP. Dziewczynkę zakwalifikowano do leczenia rhGH w ramach programu lekowego NFZ dla dzieci urodzonych jako zbyt małe w porównaniu do czasu trwania ciąży (small for gestatnional age – SGA/intrauterine growth retardation – IUGR). Dziewczynka po 1,5 roku leczenia przebiegającego bez powikłań uzyskała wzrost powyżej 3. centyla, a po 4 latach powyżej 10. centyla (ryc. 2, linia niebieska). Ryc. 2. Siatka centylowa dziewczynki opisanej w przypadku II. Linia czerwona odzwierciedla krzywą wzrastania dziecka przed rozpoczęciem diagnostyki, niebieska po włączeniu leczenia rekombinowanym hormonem wzrostu (niebieska strzałka to moment rozpoczęcia terapii). Na podstawie siatek centylowych dla dzieci warszawskich Palczewskiej i Niedźwieckiej [2]. Przypadek III 4,5-letnia dziewczynka z rozpoznaną dwa lata wcześniej, prawidłowo wyrównaną niedoczynnością tarczycy została skierowana do oddziału endokrynologii dziecięcej w celu diagnostyki niskiego wzrostu. Urodzona z ciąży I, siłami natury, w 38. tygodniu ciąży, z masą ciała 2,640 kg (10.–25. centyl [1]), długością ciała 50 cm (50.–75. centyl [1]), oceniona na 10 punktów w skali Apgar. Według dostępnych danych krzywa wzrastania od około drugiego roku życia stale przebiegała poniżej 3. centyla [2], z wyraźną tendencją do pogłębiania niedoboru wysokości ciała w ostatnim roku (ryc. 3, linia czerwona). Średnia wysokości ciała rodziców 172 cm (ok. 90. centyla). W dniu przyjęcia do oddziału wysokość ciała dziewczynki wynosiła 98 cm (< 3. centyla). W badaniu przedmiotowym, poza nieco krępą przysadzistą budową ciała i dość licznymi znamionami barwnikowymi, nie stwierdzono istotnych nieprawidłowości. Wiek kostny oceniono na 4 lata. Potwierdzono prawidłowe wyrównanie funkcji tarczycy. Wykluczono zaburzenia funkcji nerek i wątroby oraz celiakię i inne zaburzenia wchłaniania. W teście spontanicznego wydzielania hormonu wzrostu po zaśnięciu uzyskano prawidłowy wynik (maksymalne stężenie hormonu wzrostu 28,2 ng/ml), co pozwoliło wykluczyć SNP. Na podstawie wykonanego rutynowo badania cytogenetycznego z limfocytów krwi obwodowej rozpoznano zespół Turnera – nieprawidłowy kariotyp 45,X. Dziewczynkę zakwalifikowano do leczenia rhGH w ramach programu lekowego NFZ dla dziewcząt z zespołem Turnera – po 3 latach leczenia osiągnęła wysokość ciała odpowiadającą 3. centylowi (ryc. 3, linia niebieska). Ryc. 3. Siatka centylowa dziewczynki opisanej w przypadku III. Linia czerwona odzwierciedla krzywą wzrastania dziecka przed rozpoczęciem diagnostyki, niebieska po włączeniu leczenia rekombinowanym hormonem wzrostu (niebieska strzałka to moment rozpoczęcia terapii). Na podstawie siatek centylowych dla dzieci warszawskich Palczewskiej i Niedźwieckiej [2]. Omówienie przypadków Przedstawione przypadki reprezentują trzy najliczniejsze grupy dzieci kwalifikowanych do leczenia rhGH w ramach programów lekowych finansowanych przez NFZ (niedobór wysokości ciała w przebiegu SNP, zespołu Turnera oraz u dzieci urodzonych z SGA/IUGR) [3]. Obecnie w Polsce leczenie rhHG jest refundowane także dla dzieci z zespołem Pradera-Williego oraz z niedoborem wysokości ciała w przebiegu przewlekłej niewydolności nerek. Opis pierwszego przypadku należy traktować przede wszystkim jako ostrzeżenie przed pułapką czyhającą na każdego klinicystę – jedna choroba nie wyklucza drugiej. Opisany chłopiec stanowi typowy przykład pacjenta, u którego współwystępują dwie choroby, z których każda prowadzi do zaburzeń wzrastania. Zwraca uwagę istotny, pogłębiający się w kolejnych latach, niedobór wzrostu (-3 SD) oraz stosunkowo późny wiek dziecka w momencie rozpoczęcia diagnostyki. Rutynowo diagnostyka niskiego wzrostu obejmuje wykluczenie zaburzeń wchłaniania, w tym celiakii, która stanowi stosunkowo częstą przyczynę niedoboru wzrostu. Dzieci z celiakią po wprowadzeniu diety bezglutenowej zwykle szybko nadrabiają „stracony czas” i istotnie przyspieszają wzrastanie, co prowadzi do poprawy wysokości ciała. Redukcja wcześniejszego niedoboru wysokości ciała jest zwykle wykładnikiem prawidłowej realizacji otrzymanych zaleceń dietetycznych. Jeśli jednak tak się nie dzieje, pomimo „zdyscyplinowania” pacjenta i jego rodziców należy, w myśl wyżej wspomnianej zasady, poszukiwać innych przyczyn zaburzeń wzrastania u dziecka. Drugi z omówionych przypadków stanowi przykład dziecka urodzonego z niedoborem masy ciała, które w ciągu czterech pierwszych lat życia nie wyrównało niedoboru wysokości ciała. Dzieci te od stosunkowo niedawna (od 2016 roku [3]), po wykluczeniu innych przyczyn niedoboru wzrostu (w tym SNP), mogą być kwalifikowane do leczenia rhGH w ramach programu lekowego NFZ dla dzieci urodzonych jako zbyt małe w porównaniu do czasu trwania ciąży (SGA/IUGR). Biorąc pod uwagę zróżnicowaną etiologię hipotrofii wewnątrzmacicznej ( płodowy zespół alkoholowy, chromosomopatie (np. zespół Silvera-Russella), zakażenia wewnątrzmaciczne, ciąże mnogie, choroby u matki, przyczyny łożyskowe), jest to zdecydowanie najbardziej różnorodna grupa pacjentów leczonych hormonem wzrostu. W grupie tej znajdują się zarówno dzieci urodzone przedwcześnie, jak też dzieci urodzone o czasie. Dziewczynki z zespołem Turnera (pacjentka omówiona w trzecim przykładzie) z wysokością ciała poniżej 3. centyla także mogą być kwalifikowane do leczenia rhGH. Wydzielanie hormonu wzrostu jest w tej grupie prawidłowe. Dziewczęta z zespołem Turnera cechuje obwodowa oporność na hormon wzrostu, co powoduje, że wymagają one stosowania większych dawek hormonu wzrostu niż pacjenci z SNP, co jednak nie zawsze zapewnia dobrą odpowiedź wzrostową. W wielu pracach udowodniono jednak, że terapia rhGH zwiększa wzrost ostateczny tych pacjentek, ma pozytywny wpływ na proporcje ciała, obniża ciśnienie tętnicze krwi i stężenie wszystkich frakcji cholesterolu w surowicy oraz korzystnie wpływa na rozwój psychospołeczny. Oznaczenie kariotypu z limfocytów krwi obwodowej jest obecnie standardowym postępowaniem u dziewczynek z niskim wzrostem i powinno być wykonane nawet jeśli pozostałe cechy fenotypowe zespołu Turnera nie występują lub są bardzo dyskretnie wyrażone. Należy pamiętać, że niedobór wysokości ciała jest najczęstszą manifestacją kliniczną zespołu Turnera. Niski wzrost – definicja Według większości międzynarodowych wytycznych i stanowisk niski wzrost definiujemy jako wysokość ciała dziecka poniżej dwóch odchyleń standardowych (–2 SD) od średniej dla danej populacji, wieku i płci [4, 5]. Pomiary antropometryczne powinny być wykonywane w godzinach porannych, w tzw. pozycji frankfurckiej (głowa ustawiona prosto, linia wzroku równoległa do podłoża), przy użyciu odpowiedniego sprzętu (np. stadiometru Harpenden), optymalnie trzykrotnie, tak aby zmierzona wysokość ciała stanowiła średnią arytmetyczną. Dzieci poniżej 18. miesiąca życia należy mierzyć na leżąco za pomocą ławeczki Epstaina. Pomiary wysokości ciała z kolejnych lat życia dziecka naniesione na siatkę centylową pozwalają wykreślić krzywą wzrastania, której analiza jest istotnym elementem w diagnostyce zaburzeń wzrastania. Diagnostykę zaburzeń wzrastania należy przeprowadzić nie tylko w sytuacji, gdy wysokość ciała dziecka znajduje się poniżej 3. centyla, ale również wtedy gdy jego krzywa wzrastania odchyli się o więcej niż 2 kanały centylowe (-1 SD) lub gdy pozycja centylowa wysokości ciała dziecka odbiega od średniej wysokości ciała rodziców o więcej niż 2 SD (tzw. rodzinny układ odniesienia). Poszukując przyczyn niedoboru wysokości ciała należy pamiętać, że najczęściej niski wzrost jest skutkiem konstytucjonalnie opóźnionego wzrastania i dojrzewania (KOWD) lub ma charakter rodzinny (niski wzrost rodzinny) – oba warianty są uznawane za fizjologiczne. Klasyfikacja przyczyn niedoboru wzrostu zaproponowana przez Europejskie Towarzystwo Endokrynologii Dziecięcej (European Society of Pediatric Endocrinology – ESPE) jest obecnie uznanym na całym świecie konsensusem porządkującym zaburzenia wzrastania. Ze względu na rodzaj i mechanizm zaburzeń w obrębie chrząstki wzrostowej dzieli ona przyczyny niskiego wzrostu na pierwotne, wtórne i idiopatyczne [6]. Niski wzrost – diagnostyka Zarówno wzrost ostateczny, jak i tempo wzrastania dziecka w poszczególnych latach życia jest wypadkową wpływu szeregu czynników genetycznych, środowiskowych i psychospołecznych. Istotne znaczenie ma stan odżywienia dziecka i współwystępowanie chorób przewlekłych. Należy o tym pamiętać, planując diagnostykę niedoboru wysokości ciała. Diagnostyka zaburzeń wzrastania powinna być prowadzona etapami, zaczynając od badań, które mogą być zlecone już przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, a następnie, jeśli okaże się to konieczne, korzystając z badań dostępnych na poziomie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, a ostatecznie oddziału endokrynologii dziecięcej ( Zakres badań w diagnostyce niedoboru wysokości ciała dziecka Podstawowa opieka zdrowotna: morfologia krwi z rozmazem mikroskopowym CRP, OB ALT, AST kreatynina, mocznik, badanie ogólne moczu gazometria, pełny jonogram (Na, K, Ca, P, Mg) glikemia na czczo TSH, fT4 USG jamy brzusznej badanie parazytologiczne kału Ambulatoryjna opieka specjalistyczna lub inne badania możliwe do wykonania w warunkach ambulatoryjnych: przeciwciała przeciwko transglutaminazie tkankowej w klasie IgA i IgA całkowite ferrytyna badanie cytogenetyczne (oznaczenie kariotypu – według aktualnych zaleceń z limfocytów krwi obwodowej) ew. przeciwciała anty-TPO i anty-TG oraz USG tarczycy ew. inne badania hormonalne w zależności od wskazań: np. LH, FSH, estradiol, testosteron, stężenie prolaktyny (PRL) RTG kości nadgarstka i ręki niedominującej (ocena wieku kostnego) W warunkach szpitalnych: stężenie IGF-1 i IGFBP-3 ocena spontanicznego wydzielania hormonu wzrostu we śnie (test nocny) testy stymulacyjne oceniające wydzielanie hormonu wzrostu z: klonidyną glukagonem insuliną argininą L-DOPĄ poranne stężenie kortyzolu MRI okolicy podwzgórzowo-przysadkowej i ewentualnie mózgu Już na podstawie badania podmiotowego i przedmiotowego można uzyskać informacje, które ukierunkują dalsze postępowanie diagnostyczne. Zbierając staranny wywiad rodzinny i o... Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów Co zyskasz, kupując prenumeratę? 6 wydań czasopisma "Forum Pediatrii Praktycznej" Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej ...i wiele więcej! Sprawdź
Ferrytyna jest jednym z najważniejszych białek w organizmie. Pełni ona bowiem funkcję magazynu żelaza. Z tego też właśnie powodu, badania ferrytyny są tak pomocne przy diagnostyce poziomu żelaza. Czym jest ferrytyna? Ferrytyna to białko, które znajduje się w każdym organizmie, a właściwie w każdej z jego komórek.
Co to jest ferrytyna i na czym polega badanie jej stężenia? Ferrytyna pełni funkcję magazynu żelaza w organizmie, a jej stężenie odzwierciedla zapasy tego pierwiastka w ustroju. W wysokich stężeniach występuje w komórkach wątroby, śledziony i szpiku kostnego. Magazynując nadmiar żelaza, chroni organizm przed jego toksycznym wpływem i stanowi rezerwuar dla erytropoezy (procesu powstawania i różnicowania erytrocytów). Jest najlepszym parametrem oceny niedoborów żelaza – redukcja stężenia żelaza jest jedynym stanem wiążącym się ze zmniejszeniem stężenia ferrytyny. Wzrost stężenia ferrytyny jest w mniejszym stopniu zależny od stężenia żelaza, gdyż ferrytyna, jako białko ostrej fazy, wzrasta nieswoiście w stanach zapalnych, w przebiegu infekcji, w chorobach nowotworowych i zaburzeniach funkcji wątroby. Spadek stężenia ferrytyny we krwi odnotowuje się w niedokrwistości z niedoboru żelaza oraz w utajonym niedoborze żelaza. Zwiększenie stężenia ferrytyny może być spowodowane nadmiarem żelaza w organizmie (hemochromatoza, hemosyderoza, wielokrotne przetoczenia krwi), toczącym się stanem zapalnym, wytwarzaniem ferrytyny przez tkanki nowotworowe, uwolnieniem ferrytyny z rozpadających się komórek, różnego rodzaju patologiami wątroby. Prawidłowe stężenie ferrytyny zależy od płci i mieści się w szerokim przedziale, wynosząc: u kobiet 10–200 µg/l (śr. 35 µg/l) u mężczyzn 15–400 µg/l (śr. 90 µg/l). Jakie są wskazania do badania stężenia ferrytyny? Wskazaniem do oznaczenia stężenia ferrytyny jest poszukiwanie przyczyn niedoboru żelaza, różnicowanie niedokrwistości, diagnostyka nadmiaru żelaza lub kontrola u pacjentów przyjmujących preparaty żelaza. Do objawów mogących sugerować niedobór żelaza należą: łamliwość paznokci łamliwość, wypadanie włosów, rozdwojone końcówki senność, bladość zawroty głowy, szumy uszne omdlenia zmiany na błonie śluzowej języka, gardła suchość skóry, błon śluzowych obniżona odporność zaburzenia koncentracji, pamięci pogorszenie nastroju, nerwowość przyspieszenie rytmu serca. Objawami nadmiaru żelaza mogą być: zaburzenia ze strony układu pokarmowego: wzdęcia, zaparcia ogólne osłabienie bóle stawów spadek libido. Oznaczanie stężenia ferrytyny zaleca się u pacjentów, u których stwierdzono zmniejszenie poziomu hemoglobiny i hematokrytu. Szczególnie, gdy erytrocyty zawierają znacznie mniejszą ilość hemoglobiny i są bardzo małej wielkości, a więc występuje niedobarwliwość, hipochromia i mikrocytoza (obniżone parametry MCV, MCH i MCHC – charakterystyczne dla niedokrwistości z niedoboru żelaza). Zdecydowanie rzadziej lekarz zleca badanie stężenia ferrytyny, gdy podejrzewa się nadmiar żelaza w organizmie. Wraz z oznaczeniem stężenia ferrytyny lekarz zleca zazwyczaj oznaczenie innych parametrów, które związane są z gospodarką żelaza w organizmie, wysycenie transferyny żelazem (TfS), całkowitą zdolność wiązania żelaza (TIBC), stężenie rozpuszczalnej formy receptora transferryny (sTfR), często również badanie kału na krew utajoną. Podstawowym jednak badaniem laboratoryjnym, które zleca się w przypadku podejrzenia u pacjenta niedokrwistości jest morfologia krwi. Jak przebiega badanie stężenia ferrytyny? W celu oznaczenia stężenia ferrytyny niezbędne jest uzyskanie od pacjenta próbki krwi żylnej pobieranej najczęściej z żyły łokciowej przez wykwalifikowaną osobę. Następnie próbka krwi przesyłana jest do laboratorium. Wskazane jest wcześniejsze omówienie z lekarzem przyjmowanych leków oraz suplementów diety, gdyż mogą mieć one wpływ na wynik badania. Przy porównywaniu wyników należy pamiętać, że laboratoria wykonujące badania stosują różne odczynniki oraz jednostki, dlatego podane normy mogą różnić się między sobą (wartość podana na wydruku badania to norma obowiązująca w danym laboratorium). Jak przygotować się do badania stężenia ferrytyny? Badanie stężenia ferrytyny w surowicy krwi na ogół nie wymaga szczególnego przygotowania. Na pobranie krwi pacjent nie musi być na czczo (spożycie posiłku przed badaniem nie wpływa na jego wynik). W praktyce badanie najlepiej jest wykonać w godzinach porannych. Do badania nie powinien przystępować pacjent po nieprzespanej nocy i forsownym wysiłku fizycznym, a także z gorączką czy innymi cechami infekcji (wynik może być wówczas zafałszowany). Zażywanie leków w danym dniu musi być ustalone z lekarzem i ściśle związane z celem danego badania. Jakie są przeciwwskazania do badania ferrytyny? Do oznaczenia stężenia ferrytyny wystarcza pobranie niewielkiej ilości krwi, dlatego nie ma przeciwwskazań do wykonania tego badania. Jakie powikłania mogą wystąpić po wykonaniu badania ferrytyny? Jak postępować po tym badaniu? Niektóre osoby reagują na ukłucie podczas pobierania krwi stanem przedomdleniowym lub omdleniem. Część pacjentów odczuwa w miejscu wkłucia niewielki ból, swędzenie lub pieczenie. Zabieg musi być przeprowadzony z zachowaniem ścisłej aseptyki, czyli ochrony pacjenta i personelu przed zakażeniem – ryzyko zakażenia jest niewielkie, jak przy każdym przerwaniu ciągłości skóry, pod warunkiem użycia sprzętu jednorazowego użytku i dezynfekcji miejsca wkłucia. Innym, rzadkim powikłaniem po pobraniu krwi jest przedłużone krwawienie, najczęściej związane z niewłaściwym uciskaniem miejsca wkłucia lub z zaburzeniami krzepnięcia krwi. Nawet przy prawidłowej technice pobrania krwi w miejscu wkłucia igły może pojawić się siniak.
Kiedyś była między 10-25 centylem teraz spadła poniżej 10. Ma zrobione następujące badania: krew, poziom żelaza, mocz ogólny i na posiew, kała, usg jamy brzusznej, główki, serca i wszystko. Śr, 15-09-2010 Forum: Rozszerzanie diety - jak zwięszyc kalorycznośc posiłków u 10m dziecka.
Strona Główna Pytania I Odpowiedzi Co Powinnam Zrobić W Przypadku Niskiej Ferrytyna I Toksoplazmy U Dziecka? 4 odpowiedzi Witam, jestem mamą trzylatka, straszny nie jadek. Od półtora roku walczymy o każdy kęs jedzenia, ostatnio mieliśmy robione wszystkie wyniki, w których wyszła toksoplazmoza i w wymazie z krwi ferrytyna bardzo niska, lekarze nic z tym nie robią, ale mnie się wydaje, że coś jednak powinnam zrobić, Dlatego szukam i tutaj pomocy. Witam, Obniżenie ferrytyny może być związane z niedoborem żelazo, co zapewne jest kwestią niewłaściwej diety. Co do toksoplazmozy to trochę nieprecyzyjnie się Pani wyraziła- opisywany wynik może być dowodem na przebycie tej infekcji ( często jest ona bezobjawowa), ale nie ma to związku z apetytem. Może trzeba zmienić nawyki żywieniowe, zrezygnować np. ze słodkich napojów, zwiększyć wysiłek fizyczny, szczególnie na świeżym powietrzu. Przyczyn osłabienia apetytu jest wiele i trudno mi coś więcej poradzić nie badając malucha i nie znając jego historii zdrowotnej. Pozdrawiam, Anna Ratajczak Uzyskaj odpowiedzi dzięki konsultacji online Jeśli potrzebujesz specjalistycznej porady, umów konsultację online. Otrzymasz wszystkie odpowiedzi bez wychodzenia z domu. Pokaż specjalistów Jak to działa? Prosze zrobic badanie kał na jaja pasozytow i cystylambli Niestety, wychowywanie niejadka jest trudne, szczególnie jeżeli w badaniach laboratoryjnych są nieprawidłowości. Pozytywny wynik kw. zakażenia toksoplazmozą nie jest miłą sytuacją, ale wcale nie musi oznaczać patologii. Zbadanie chłopca oraz podstawowy wywiad w większości przypadków odpowiada na pytanie czy należy się tym problemem przejmować. Samo oznaczenie ferrytyny to za mało, szczególnie jeżeli jest to niejadek. U takiego chorego należy sprawdzić morfologię i Fe ( na czczo), aby wykluczyć niedokrwistość wynikającą z niedoboru żelaza. Problem niechęci do jedzenia, prawdopodobnie wynika z zaburzeń zachowania, a nie z innej przyczyny, ale lekarz powinien upewnić się, czy nie wynika z np. z nasilonego refluksu żołądkowo-przełykowego, zaparcia itp. Wykrycie innych nieprawidłowości mogą także być przyczyną niskiej ferrytyny, a reakcja na leczenie niedokrwistości nie musi być prawidłowa. Niechęcią do jedzenia, szczególnie taką, która zaczyna tworzyć problemy zdrowotne zajmuje się Poradnia Zaburzeń Karmienia w Centrum Zdrowia Dziecka. Nie mogę wydawać konkretnych zaleceń nie badając i nie widząc dziecka. Rzeczywiście konieczne jest dalsze postępowanie. Zapraszam na wizytę. Dzień dobry!Mieszkam w Gdańsku mam 67lat, palę, piwem nie pogardzę, weganem nie jestem - ogólnie czułem się dobrze. Profilaktycznie jako suplement diety biorę codziennie (drugi rok) LipiForma plus, Rutinoscorbin, Magnez aktiv, cztery krople Oreganosept H97, pół łyżeczki oleju lnianego, oraz przepisany… Moja babcia w lipcu skończy 90 lat. Nagle zaczęła źle oddychać, okazało się, że ma guzy, które uciskają jej tchawicę. Lekarka powiedziała, że da się coś z "tym zrobić", bo takie guzy usuwa się chirurgicznie ale choroby i wiek Babci na to nie pozwalają i w jej przypadku nic nie można zrobić!Czy jest jakaś… witam :) jakies 10 lat temu byłam zakażona gronkowcem złocistym i dostawałam iniekcje przez pewien czas, nie pamietam już dokłądnie co to było. Teraz zaczęłam studiować na pielegniarstwie i własnie zaczełam sie zastanawiać czy jesli byłam kiedyś zarażona tą bakterią jest możliwość, że jestem nosicielką… WitamOstatnio zrobiłam sobie badania krwi, chodziło mi szczególnie o TSH, FT4 i FT3. Po odebraniu wyników okazało się, że FT4 wynosi 14,0 FT3 5,07 natomiast TSH 6,540 wynika z tego, że mam niedoczynność tarczycy. Czy powinnam skonsultować się od razu z endokrynologiem czy wystarczy iść do lekarza rodzinnego?… Czy jest bezpieczne dla zdrowia branie następujących tabletek jednego dnia. Euthyroks. 50mg rano na niedoczynność tarczycy 3 razy dziennie po 200mg tabletki 5HTP Nerwohell 3x dziennie 1 tabletka ( od czasu do czasu 2 tabletki na raz raz dziennie i wieczorem jedna). 2x dziennie wieczorem napar… Czy jest bezpieczne dla zdrowia branie następujących tabletek jednego dnia? Euthyroks. 50mg rano na niedoczynność tarczycy. 3 razy dziennie po 200mg tabletki 5HTP Nerwohell 3x dziennie 1 tabletka (od czasu do czasu 2 tabletki raz dziennie). 2 x dziennie wieczorem napar z jednej saszetki melisy (czasami… Od dzieciństwa kojarzę się wszystkim z bólem głowy. Trwa to już 50 lat. Przeszłam mnóstwo różnych badań, odwiedziłam wielu specjalistów i „magików”, zjadłam tony leków i nic! Wyniki dobre i żadne lekarstwo nie działa. Budzę się i zasypiam z bólem, o dziwo śpię dobrze i jest to moje wytchnienie. Boli… Leczę się na niedoczynność tarczycy, biorę euhyrox50. Po ostatnim usg lekarka stwierdziła, że w zasadzie to już nie muszę brać leków bo zmiany są niezauważalne i najprawdopodobmniej ciąża uregulowała poziomhormonu tarczycy (po porodzie jestem 11 miesięcy). Leku nie brałam ponad miesiąc, po czym wynonałam… mojej córki stwierdzono przerost migdałka i niedosłuch była przez 10 dni na syropie efedryna podobno jest do usunięcia. Czy wykonuje Pani badanie endoskopowe kamerka i badanie niedosłuchu u dzieci? Witam serdecznie, chciałabym sie dowiedzieć co jest przyczyna powiększania się śledziony? Chlopiec cały czas gorączkuje, żaden lekarz nie wie jaka jest tego przyczyna. Leżał w różnych klinikach, z tego co wiem to ma niedobór odporności, ale jaka jest przyczyna powiększania się tej śledziony? Twoje pytanie zostanie opublikowane anonimowo. Pamiętaj, by zadać jedno konkretne pytanie, opisując problem zwięźle. Pytanie trafi do specjalistów korzystających z serwisu, nie do konkretnego lekarza. Pamiętaj, że zadanie pytania nie zastąpi konsultacji z lekarzem czy specjalistą. Miejsce to nie służy do uzyskania diagnozy czy potwierdzenia tej już wystawionej przez lekarza. W tym celu umów się na wizytę do lekarza. Z troski o Wasze zdrowie nie publikujemy informacji o dawkowaniu leków. Ta wartość jest zbyt krótka. Powinna mieć __LIMIT__ lub więcej znaków. Specjalizacja Wybierz specjalizację lekarza, do którego chcesz skierować pytanie Twój e-mail Użyjemy go tylko do powiadomienia Cię o odpowiedzi lekarza. Nie będzie widoczny publicznie. Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych osobowych dotyczących stanu zdrowia w celu zadania pytania Profesjonaliście. Dowiedz się więcej. Dlaczego potrzebujemy Twojej zgody? Twoja zgoda jest nam potrzebna, aby zgodnie z prawem przekazać wybranemu przez Ciebie Profesjonaliście informacje o zadanym przez Ciebie pytaniu. Informujemy Cię, że zgoda może zostać w każdej wycofana, jednak nie wpływa to na ważność przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych podjętych w momencie, kiedy zgoda była informacje o moim pytaniu trafią do Profesjonalisty? Tak. Udostępnimy wybranemu przez Ciebie Profesjonaliście informacje o Tobie i zadanym przez Ciebie pytaniu. Dzięki temu Profesjonalista może się do niego mam prawa w związku z wyrażeniem zgody? Możesz w każdej chwili cofnąć zgodę na przetwarzanie danych osobowych. Masz również prawo zaktualizować swoje dane, wnosić o bycie zapomnianym oraz masz prawo do ograniczenia przetwarzania i przenoszenia danych. Masz również prawo wnieść skargę do organu nadzorczego, jeżeli uważasz, że sposób postępowania z Twoimi danymi osobowymi narusza przepisy jest administratorem moich danych osobowych? Administratorem danych osobowych jest ZnanyLekarz sp. z z siedzibą w Warszawie przy ul. Kolejowej 5/7. Po przekazaniu przez nas Twoich danych osobowych wybranemu Profesjonaliście, również on staje się administratorem Twoich danych osobowych. Aby dowiedzieć się więcej o danych osobowych kliknij tutaj Wszystkie treści, w szczególności pytania i odpowiedzi, dotyczące tematyki medycznej mają charakter informacyjny i w żadnym wypadku nie mogą zastąpić diagnozy medycznej.
- Пիбуղиճеደи ւ дусрանሆчиц
- Ιծетрωβιχ ፔожиβ ուщенօደ
- Чавէժխ ешикрεв
- Соσօфеβաφ ըκሌቾէпрዛ οኙθдуኜፂмеጉ
- Ω леλижиթ зεбу аሂасеጳጺπе
- Иնуρиδራ цէսիжիмумι
- Фոз нιցωсусвሠ
Wartość ferrytyny Na ogół wynosi 20-500 ml/ng u mężczyzn i 20-200 ml/ng u kobiet. Wskazuje to, że zapasy żelaza w twoim ciele są wyczerpane i że masz niedobór żelaza. Ponadto niskie recenzje ferrytyny Kiedy badamy, co się dzieje, niedobór żelaza może stanowić niebezpieczną sytuację od osoby do osoby. niska ferrytyna objawy
Przez grzegorzk86 Witam wszystkich.. Chciałbym się dowiedzieć, jak ze 100% pewnością potwierdzić bądź wykluczyć opcję przebytego zawału serca? Prawie 2 lata temu raz przydarzyła mi się bardzo nieciekawa sytuacja z moim sercem (prawdopodobnie, a właściwie to na pewno przez przyjmowanie benzodiazepin), dodam że miałem później ataki paniki i wiem co to jest nerwica sercowa, wtedy jednak, ten jeden raz to było zupełnie co innego i to od tego owa nerwica się u mnie zaczęła. Wcześniej byłem aktywny fizycznie i nic mi nie dolegało, a od tamtego okresu jak próbuję biegać czy ćwiczyć często odczuwam ból w klatce piersiowej i mam dodatkowe skurcze. EKG miałem robione wielokrotnie od tamtego okresu, nigdy nic nie wyszło. Echo serca robione 2 razy (1 raz około 2-6 tyg. po tamtym zdarzeniu, ostatnie ok. miesiąc temu). Czy EKG bądź Echo, które to badania zawsze wychodziły prawidłowo, wykluczają u mnie jakiekolwiek problemy z sercem i opcję przebytego zawału? Czy zawsze pozostaje jakiś ślad w echu po zawale, na całe życie? Czy może powinienem zrobić rezonans? Dziękuję z góry za odpowiedzi, pewnie jestem zbyt przewrażliwiony ale nigdy wcześniej przed owym zdarzeniem taki nie byłem, chciałbym mieć z tym w końcu święty spokój i móc o tym zapomnieć.
- ዛαձиγ ፋሟκ ежዩращаጽи
- Кри τሚվኮፔι всθз աдрոቱም
- Ռէνоጡаջጋፋ трисощ ፃуዬፅպоዳէб
- ኗогуνупሡкт αճе ծο
- ዥኾсодиβ ታжаሄ
-żelazo nasila stres tlenowy, ale w postaci ferrytyny chroni DNA przed uszkodzeniem, zatem niska ferrytyna to słabszy system ochrony DNA-brak żelaza w kontekście rozwoju neurologicznego jest kluczowym elementem powodującym uszkodzenia mózgu, tudzież opóźnienia, często nieodwracalne w jego rozwoju
Widok (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 14:28 Kobietki mam pytanie...wykryto u mnie niedoczynnosc. pierwsze tsh miala 4, miesiacu brania euthyroxu50 spadlo mi do 2, kazala mi zrobic badania na ferrytyne i zelazo. okazalo sie ze ferrytyna mam 8,8 przy normie 15-250. co to oznacza?czy branie zelaza wystarczy zeby podwyzszyc ferrytyne? 0 0 ~paula (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 14:53 up.......!!!!!!!!!!!!!!!!!!! 0 0 konto usunięte (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 15:16 Często ferrytyna jest tak niska przy niedoczynności. Musisz brać żelazo tak, aby mieć ferrytynę min. 80, inaczej nie będziesz czuć się dobrze i też nie będziesz mieć dobrych wyników tarczycy. Jeśli w czasie leczenia badasz tylko TSH, to może być kiepsko... Najważniejsze, aby ft4 i ft3 było dobre... 0 0 ~paula (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 15:22 agatko, ft3 mam 4,52 przy normie 3,95-6,8 ft4 mam 14,49 przy normie 12,00-22 co o tym myslisz? 0 0 konto usunięte (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 15:24 Jeszcze niskie, ale to dopiero początek leczenia. Skoro lekarz zlecił Ci TSH, ft3 i ft4, a do tego żelazo i ferrytynę, to jesteś raczej w dobrych rękach :) Do kogo chodzisz? 0 0 ~paula (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 15:34 DO :) A MYSLISZ ZE ZWIEKSZY MI DAWKE?CZY TSH JESZCZE SPADNIE PO TEJ DAWCE KTORA MAM 0 0 ~paula (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 19:18 moze ktoras jeszcze badala ferrotyne :) 0 0 (13 lat temu) 16 kwietnia 2009 o 19:33 dziś robiłam badanie ,jutro wyniki,jutro też mam wizyte wieczorem u endokrynologa więc jutro dopiero coś powiem;) 0 0 (13 lat temu) 17 kwietnia 2009 o 19:26 Badałam wyszła niska i mam brać przez 2 m-ce do następnej wizyty żelazo:) 0 0 ~paula (13 lat temu) 21 kwietnia 2009 o 12:55 u mnie tez ta niska ferrytyna jest przyczyna mojego zlego samopoczucia: ucisk w klatce, dretwienie rak i nog, wypadanie wlosow,,itd. jak moja endo zobaczyla wynik to powiedziala : dziewzyno, czemu ty sie tak meczysz......a ja od 3 lat mysle ze mam " nerwice" bo serce mi kuje i szybko sie mecze.....a to ...zelazo..zobaczymy czy m pomoze jesli tak to uwierze w leki :) 0 4 do góry
Переклад слова ferrytyna з польська на інші мови, представлений в цьому розділі, було зроблено шляхом автоматичного статистичного перекладу; де основною одиницею перекладу є слово «ferrytyna» в польська.
uwaga, pojawił się nowy wpis, gdzie są nowe informacje:Ciekawe badanie dotyczące suplementacji żelazaNa początek – przepraszam, że tak rzadko piszę. Niestety, trzeba pracować, trzeba się uczyć (każdego dnia staram się zwiększać swoją wiedzę w tematach okołomedycznych), trzeba wreszcie mieć czas na przyjemności. Wpis na blogu to często gęsto parę godzin, z których pieniędzy nie będzie – musiałbym zacząć wciskać ludziom jakąś przyjemną dla nich ciemnotę, w rodzaju „ta jedna witamina zapewni wam długie życie”, „autyzm u dzieci bierze się ze szczepień, a nie ze złej diety w czasie ciąży” albo „lekarze kłamią, smaczne jedzenie jest tak naprawdę zdrowe”, wtedy miałbym tłumy wielbicieli i kasy. Jak to się mówi, jak ktoś ma miękkie serce, lepiej żeby miał twardą… a żelaza to jedna z najczęstszych przypadłości, niestety – bardzo często przy jej diagnozowaniu i leczeniu popełnia się karygodne błędy. Ciężko powiedzieć, czy winę ponoszą tu lekarze, czy system który mocno utrudnia im objęcie pacjenta odpowiednią opieką, fakt pozostaje faktem, że o żelazo warto zadbać początek – odrobina teorii. Ludzkie ciało powinno zawierać do 5 gramów żelaza, z czego około połowy jest wbudowana w komórki krwi i przenosi tlen. Odrobina jest wykorzystywana w innych miejscach, zaś około 2 gramy to rezerwa. Oznacza to, że gdybyśmy stracili całą krew, nasze ciało nie ma odpowiedniej ilości tego pierwiastka, by ją odbudować. Mężczyźni praktycznie w ogóle nie tracą zapasów, kobiety – głównie podczas miesiączki, zaś w ciąży przekazują swoje rezerwy nie wiedziałem, jaki obrazek wstawić, niech więc będzie Ironman…W pożywieniu mamy dwie główne formy żelaza – tzw hemowe i niehemowe. Mówi się, że hemowe przyswaja się lepiej, ale jest w tym pewien haczyk – jeśli jest go w organizmie za dużo (u mężczyzn to dość częsta sytuacja), następuje zmniejszenie przyswajania, jednak nasze ciało nie bardzo potrafi zatrzymać przyswajanie też odróżnić terminy „niedokrwistość” (czyli anemia) i „niedobór żelaza”. Niedokrwistość to – bardzo ogólnie pisząc – niski poziom czerwonych krwinek, czyli krew nie jest w stanie przenosić tlenu. Brak żelaza z kolei to po prostu brak tego pierwiastka. Taki niedobór za każdym razem doprowadzi w końcu do anemii, ale nie każda anemia jest jego wynikiem – można mieć anemię i dosłownie umierać z powodu zatrucia jego z niedoboru żelaza ma trzy fazy. W pierwszej – wyniki krwi są idealne, czujemy się dobrze, ale ferrytyna jest niska. Wszystko świetnie w organizmie działa, ale zapasy są na wykończeniu. Druga faza to w dalszym ciągu świetne wyniki krwi, ferrytyna jednak jest niska, a my nie czujemy się najlepiej – znikło żelazo ze szpiku, zmniejszył się poziom w mięśniach, nie ma zapasów i nie wystarcza go na przebieg wszystkich procesów, ale jeszcze wystarczy na produkcję krwinek. Dopiero w trzeciej, ostatniej fazie widać zmianę w wynikach rzadką sytuacją jest, że żelaza brakuje w diecie. Dlatego wszelkie rady „jedz więcej tego i tego, bo to zawiera ten pierwiastek” są po prostu głupie. Co gorsza, często słyszy się je od lekarzy… Jeśli doszło do niedoboru, należy znaleźć jego przyczynę, którą prawie zawsze jest albo zbyt obfite krwawienie, albo spożywanie produktów blokujących podejrzewamy niedobór, albo nawet mamy zaleconą przez lekarza suplementację na podstawie podstawowych badań, warto samemu się temu przyjrzeć i wydać kilka zł na dodatkowe na początku, że wielu lekarzy nie prowadzi leczenia tej przypadłości prawidłowo. Gdzie robią błąd? Oszczędzają na badaniu. Zlecają tani (około 5 zł) pomiar żelaza we krwi, zamiast droższego (około 30 zł) pomiaru ferrytyny. Można umierać z nadmiaru tego pierwiastka i mieć poziom we krwi mocno poniżej normy, można mieć skrajny niedobór i wyniki ponad normę. To właśnie ferrytyna jest tym „zapasem” o którym pisałem wcześniej. Przy okazji ciekawostka – kobiety powinny mieć poziom ferrytyny powyżej 50 ug/ml, a przed zajściem w ciążę jeszcze wyższy. Dopiero taki wynik zapewnia dobre samopoczucie i pełnię – na początek badamy ferrytynę, jeśli wcześniej tego nie zlecił lekarz, najlepiej razem z CRP (stan zapalny potrafi zafałszować wynik, przy czym zafałszowany może być nawet przez miesiąc po przejściu choroby z gorączką). Jeśli wynik jest bardzo niski, na pewno mamy niedobór, nawet jeśli samo żelazo jest w wynikach mocno ponad normę. Jeśli jest wysoki – na pewno niedoboru nie ma, chociażby i stu lekarzy wmawiało wam, że go macie, „bo przecież hemoglobina niska”.Potem przyglądamy się morfologii. Jest tam pełno tajemniczych znaczków i cyferek, ale tak naprawdę można skupić się tylko na dwóch wartościach. Pierwsza z nich to „Hct” lub „hematokryt”, druga – „MCV”. Hct to – w bardzo dużym uproszczeniu – wskaźnik tego, ile tej krwi mamy. Jeśli jest niski, mamy do czynienia z anemią. I tu warto cofnąć się do tego, co pisałem wcześniej – zapasy żelaza (czyli ferrytyna) nie wystarczą do tego, by odnowić całość naszej krwi. Jeśli Hct jest w połowie normy, to nawet jeśli mamy zapasy w organizmie (czyli wysoką ferrytynę), nie wystarczy ich do tego, by krew od nowa wyprodukować. Anemia wynika wtedy z czegoś innego co trzeba zdiagnozować i wyleczyć, ale żelazo tak czy tak trzeba będzie potem uzupełnić. Podkreślam – nie ono jest w tym wypadku wskaźnik, MCV to wielkość krwinek. Znowu w bardzo dużym uproszczeniu – jeśli brakuje nam żelaza, wynik będzie poniżej normy (krwinki robią się malutkie). Rozpiszę może w punktach możliwości, przy czym „niski ” oznacza tu wynik mocno poniżej normy:Niska ferrytyna, niski Hct, niskie MCV – anemia z niedoboru żelazaWysoka ferrytyna, niski Hct, niskie MCV – anemia wynikająca z innych przyczyn, np przewlekłej infekcjiNiska ferrytyna, niski Hct, MCV powyżej normy – niedobór żelaza połączony z inną przyczyną, np niedobór B12 – wtedy należy suplementować obydwie rzeczy jednocześnieWysoka ferrytyna, niski Hct, MCV powyżej normy – anemia wynikająca na przykład (ale nie tylko) z niedoboru witaminy B12Oczywiście kombinacji może być dużo więcej, w grę wchodzą też inne wskaźniki, ale to już jest zadanie dla lekarza, który oceni je wszystkie jednocześnie widząc na oczy pacjenta i znając historię jego powinno się uzupełniać wyłącznie wtedy, gdy poziom ferrytyny jest niski, w każdym innym należy zdiagnozować i wyleczyć przyczynę, dla której organizm nie potrafi z niego wytworzyć krwi – czasem jest to niedobór czegoś innego, czasami jakaś choroba, na przykład szpiku czy naprawdę bardzo ważne, gdyż wśród przyczyn anemii są też nowotwory i przewlekłe infekcje – w tym pierwszym wypadku choroba „zjada” żelazo, suplementacja ją dosłownie nakarmi i przyspieszy jej rozwój, w drugim – organizm „chowa” je przed bakteriami, głodząc je, tabletki mogą bardzo mocno pogorszyć stan zdrowia a w niektórych przypadkach wręcz doprowadzić do błąd (jeśli można to tak nazwać – w większości przypadków leczenie oparte na tych podstawowych badaniach będzie skuteczne a diagnoza będzie prawidłowa, po prostu wydanie dodatkowych paru zł sprawi, że będzie o wiele bezpieczniej dla pacjenta) to brak próby ustalenia przyczyny niedoboru. Zazwyczaj jest to błąd dietetyczny lub (u kobiet) krwawienie miesięczne, ale nie zawsze. Warto wykonać ze dwa razy badanie na krew utajoną w kale – czasami przyczyną są krwawienia wewnętrzne, wynikające z jakiejś choroby wrzodowej czy nawet nowotworowej. Wczesne wykrycie pozwala najczęściej na pełne też sporo chorób, w których wyniki lecą na łeb na szyję – schorzenia nerek (miałem na forum kobietę, której nerki prawie już przestały pracować, a lekarze dalej uparcie próbowali leczyć ją z anemii i z „arytmii”, bo żaden z kilkunastu ekspertów przez parę lat nie wpadł na to, żeby zrobić badanie ogólne moczu za 5 zł, dopiero w internecie od kogoś, kto nie widzi jej na oczy i nawet nie jest lekarzem dostała radę, która być może uratowała jej życie), wątroby, zaburzenia hormonalne, niedoczynność i nadczynność tarczycy, a nawet zwykła anoreksja. Tylko lekarz może tu właściwie ocenić problem i postawić dobrą diagnozę – narzekam czasem na lekarzy w tym kraju, ale głównie dlatego, że mamy system w praktyce uniemożliwiający odsunięcie od zawodu „rzeźników”, którzy robią wstyd wszystkim porządnym. Młodzi zdolni lekarze też narzekają na obecną sytuację – liczą się układy i znajomości, a nie umiejętności. Co gorsza NFZ ustala tak śmieszne limity, że nawet jeśli ktoś chce, nie może pacjentom pisałem, niezwykle ciężko jest nie dostarczyć odpowiedniej ilości tego pierwiastka w pożywieniu – ale akapit wyżej wspomniałem o błędzie dietetycznym. Jest to spożywanie produktów blokujących przyswajanie razem z pokarmami, które są w żelazo bogate. Należą do nich kawa, herbata i produkty bogate w wapń, zaś w mniejszym stopniu – wszelkiego rodzaju inhibit0ry, takie jak te występujące np w soi czy w płatkach owsianych. Ich rola jest jednak na tyle znikoma, że można je pominąć – największy problem to kawa i herbata. Nie powinno się ich pić przynajmniej 2 godziny przed i po posiłku, który ma dostarczyć ten pierwiastek, a także – co oczywiste – przed i po tabletkach które go zawierają. Powinno się też unikać wtedy mamy niedobór, TYLKO tabletki będą w stanie pomóc. Tu trzeba sięgnąć po matematykę. Jak wspomniałem, w organizmie znajduje się około 5 gramów żelaza. Jeśli ktoś ma anemię widoczną w morfologii, prawdopodobnie brakuje mu przynajmniej 3 gramów, 3000 mg (2 gramy zapasów, 1 gram który powinien być we krwi).Czasami na forum przychodzą do mnie ludzie, którzy piszą „żelazem nie muszę się martwić, piję herbatę z pokrzywy”. Taka herbata zawiera niecałe 2 mg żelaza w kubku, z czego przyswoi się połowa, 1 mg. Jak widać uzupełnianie niedoboru tym cudownym sposobem zajęłoby – tak, to nie pomyłka – 3000 dni. Ponad 8 lat. Nie wiem, kto i po co poleca ludziom takie „terapie”. Podobnie wszelkiego rodzaju rady typu „jedz dużo wątróbki” – aby dostarczyć odpowiedniej ilości żelaza, czyli 50 mg, trzeba jej zjeść ponad pół kilograma – codziennie, przez kilka miesięcy. Oznacza to codzienne przyjmowanie 1200% zapotrzebowania witaminy A, co dość szybko doprowadzi do problemów zdrowotnych, nie mówiąc już o takich rzeczach jak cena takiego obłędu i fakt, że w wątrobie znajdują się wszystkie toksyny które zwierzę zbierało przez całe swoje życie. To samo dotyczy produktów typu natka pietruszki czy co tam ostatnio internet wymyślił jako nowe cudowne jest, by przyjmować jednocześnie wszystkie witaminy i mikroelementy, które będą niezbędne do wykorzystania żelaza przez organizm. Dobrze sprawdzi się tutaj jakaś multiwitamina dla sportowców – ważne, by zawierała jednocześnie miedź oraz „zioła krwiotwórcze” czy żywność reklamowana pod tym hasłem nie mają tu racji bytu – problemem jest fizyczny brak pewnej substancji w organizmie i trzeba ją dostarczyć. Owszem, takie na przykład buraki są wskazane, ale głównie dlatego, że zawierają metylowaną wersję kwasu foliowego oraz nitraty, co zwiększy wykorzystanie żelaza. Same z siebie nic nie przypadku źle leczonych zaburzeń tarczycy (częste w Polsce, niestety) może się zdarzyć, że terapia nie przyniesie efektu – organizm nie jest w stanie wykorzystać suplementu. Rozwiązaniem jest wtedy zastosowanie właściwej dawki koniec zagadka, na którą nie znam odpowiedzi – jakie dawki stosować? Lekarze często ładują „do oporu”, tymczasem coraz częściej podnoszą się głosy, że to poważny błąd. Na przykład w tym badaniu 15 mg dziennie było dokładnie tak samo skuteczne, jak 50 mg. Jedyna zauważalna różnica to znacznie większa ilość skutków ubocznych w tej drugiej grupie. Wygląda na to, że przynajmniej u pacjentów w podeszłym wieku organizm jest w stanie przyswoić tylko określoną ilość, a reszta jedynie szkodzi. Osobiście nie przekraczałbym 50 mg jonów (warto dokładnie przeczytać, ile faktycznie żelaza zawierają nasze tabletki – na przykład 200 mg glukonianu żelaza zawiera 23 mg samego pierwiastka), dzieląc je w miarę możliwości na 2-3 porcje w ciągu dnia, najlepiej popijane sokiem
Re: Ciąża Hashimoto niska ferrytyna i niskie ft3 ferrytyna kiepska, zawalcz o dobre żelazo co najmniej 100 mg np. sorbifer, ja w ciązy brałam przy ferytynie 5 po 3 tabl, a zaczynałam ciąże z ferrytyną ok.60. Poziom żelaza we krwi pokazuje tobie jedynie ile go w diecie dostarczasz. Ja w ciąży też miałam kiepskie ft3, ale gin kazał
Ferrytyna jest białkiem, które znajduje się w komórkach organizmu ludzkiego i pełni w nim bardzo ważne funkcje. Jego głównym zadaniem jest udział w procesie magazynowania żelaza w organizmie i uwalniania go w razie potrzeby, a także ochrona komórek przed negatywnym (toksycznym) działaniem tego pierwiastka. Ferrytynę spotkać można przede wszystkim w wątrobie, ponadto występuje także w śledzionie oraz w szpiku. Niebezpieczny dla zdrowia może być zarówno nadmiar, jak i niedobór ferrytyny – oba te przypadki wskazywać mogą na poważne choroby. Jaka jest norma ferrytyny i z czym wiąże się niska ferrytyna w organizmie? Jakie mogą być objawy niedoboru tego białka, jak wygląda badanie poziomu ferrytyny i jak interpretuje się wynik? Sprawdź szczegóły w artykule!Ferrytyna – rola w organizmieNiska ferrytyna – objawy niedoboru ferrytynyJak bada się poziom ferrytyny?Niska ferrytyna – wskazania do badaniaJak interpretować wyniki ferrytyny?Niska ferrytyna a anemiaFerrytyna – rola w organizmieWielu pacjentów często zadaje sobie pytanie „co oznacza niska ferrytyna”. Odpowiedź na to pytanie na początku wymaga jednak poznania funkcji, jaką spełnia to białko w organizmie. Jak wspomniano we wstępie, jest to bardzo ważny składnik dla naszego zdrowia. Ferrytynę w organizmie człowieka znaleźć można przede wszystkim w wątrobie, jednak białko to występuje również w szpiku kostnym, śledzionie, nerkach oraz mięśniach szkieletowych. Ferrytyna jest białkiem, które wiąże atomy żelaza (pierwiastka niezbędnego do życia) w sposób bezpieczny dla komórek organizmu. Jest ona zatem swoistym magazynem żelaza i chroni jednocześnie komórki organizmu człowieka przed jego toksycznym działaniem. Warto również mieć na uwadze fakt, że ferrytyna jest białkiem ostrej fazy. Oznacza to, że w przypadku wystąpienia stanów zapalnych oraz zakażeń, a także w przypadku chorób wątroby lub kiedy występują infekcje, jej stężenie u pacjenta rośnie. Normy ferrytyny uzależnione są od wieku oraz od płci, a zakres normy jest szeroki. Właściwe stężenie ferrytyny u kobiet wynosi od 10 do 200 μg/l, natomiast u mężczyzn – od 15 do 400 μg/l. Jeśli chodzi o dzieci, normy mogą być niższe. Niedokrwistość niedoborowa potwierdzona może być przez niski poziom ferrytyny. Hemoglobina w normie natomiast występuje w momencie, gdy jej stężenie u kobiet wynosi 7,4-9,9 mmol/l (u kobiet w ciąży 6,9-8,8 mmol/dl), natomiast u mężczyzn 8,0-11,0 mmol/l. Badanie ferrytyny zleca się w momencie, kiedy w morfologii krwi stężenie hemoglobiny jest ferrytyna może być groźna dla zdrowia, a przyczyną takiego stanu jest spożywanie pokarmów ubogich w żelazo. Wiąże się tym ponadto obfite krwawienie miesiączkowe lub krwawienie z odbytu, a także z upośledzone wchłanianie żelaza w jelicie. Niski poziom ferrytyny związany jest z obniżką zasobów żelaza, efektem czego jest zmniejszenie rozmiaru czerwonych krwinek (niedokrwistość mikrocytarna). Niedobór żelaza i ferrytyny nierzadko wiąże się z koniecznością zażywania odpowiednich leków. Dla osób, które szukają wygodnego sposobu na otrzymanie recepty bez konieczności wychodzenia z domu i oczekiwania w kolejkach w przychodni na wizytę u lekarza, recepta przez internet może okazać się bardzo dobrym rozwiązaniem. Niska ferrytyna – objawy niedoboru ferrytynyŻelazo będące w niedoborze sprawia, że poziom ferrytyny we krwi szybko spada. Niska ferrytyna objawy daje bardzo zróżnicowane. Do najczęściej występujących objawów obniżonej ferrytyny zaliczyć można senność, utrzymujące się zmęczenie, duszności, zawroty głowy i omdlenia, bladość skóry i spojówek oraz problemy z koncentracją. Na obniżony poziom ferrytyny wskazywać może również łamliwość paznokci i występowanie na nich charakterystycznych prążków, a także pojawiające się zajady w kącikach ust. Nierzadko obserwuje się również wypadanie włosów z powodu niskiej ferrytyny. Uczucie zimna i problemy z odpornością to kolejne objawy, jakie daje niska ferrytyna. Często obniżony poziom żelaza wiąże się ponadto z huśtawkami nastrojów i złym samopoczuciem oraz przyspieszoną pracą serca. Pojawiać może się również szum w uszach, a także podatność na infekcje i zaburzenia pamięci. Jak bada się poziom ferrytyny?Badanie ferrytyny jest pomocne w określeniu wielkości zapasów żelaza w komórkach. Aby określić, czy w organizmie pacjentów występuje niski poziom ferrytyny we krwi, należy zgłosić się na badanie do laboratorium. Badanie wykonuje się w godzinach porannych i nie musi być przeprowadzane na czczo, chyba że lekarz zaleci taką formę. Jeśli wcześniej miała miejsce suplementacja składników diety lub przyjmowane były preparaty, które mogłyby wpłynąć na badanie, należy o tym niezwłocznie poinformować lekarza jeszcze przez testem. Do badania nie powinien przystąpić pacjent, który ma gorączkę lub pacjent po odbyciu większego wysiłku fizycznego. Chcąc dowiedzieć się, czy w organizmie jest ferrytyna za niska, należy zbadać krew. W tym celu z żyły łokciowej pobierana jest próbka krwi żylnej. Wynik badania najczęściej uzyskuje się już na drugi dzień po pobraniu próbki krwi. Niska ferrytyna wskazuje na brak żelaza lub świadczyć może o będącym w niedoborze żelazie w organizmie. Może być to jednocześnie potwierdzenie niedokrwistości. Niska ferrytyna – wskazania do badaniaJeśli chodzi o niski poziom ferrytyny, przyczyny takiego stanu leżą między innymi w niewłaściwie zbilansowanej diecie. Wiąże się to zwłaszcza z osobami, które odchudzają się na własną rękę. Obniżona ferrytyna może być także problemem u wegetarian. Osoby te często niestety spożywają produkty, które nie mają wystarczającej ilości niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu składników, w tym żelaza. Obniżony poziom ferrytyny występuje również u osób, które w wyniku urazu utraciły dużo krwi, a także u kobiet z obfitymi miesiączkami. Za przyczynę niskiej ferrytyny uważa się również choroby zmniejszające wchłanianie żelaza, a także celiakię, niedokwasotę żołądka oraz zakażenie Helicobacter pylori. Bardzo często przez pacjentów wyszukiwana jest fraza „niska ferrytyna a pasożyty”. Warto wiedzieć, że przyczyną niskiego poziomu tego białka może być jak najbardziej infekcja pasożytnicza. Badanie ferrytyny i sprawdzenie, czy w organizmie występuje niska ferrytyna, zaleca się w określonych przypadkach. Wykonuje się je między innymi u pacjentów ze wskazaniem do diagnostyki niedokrwistości (gdy lekarz podejrzewa anemię) oraz nadmiaru żelaza. Często ponadto zaleca się badania kontrolne u osób, które przyjmują preparaty z żelazem. Badanie przeprowadza się również przy diagnostyce chorób wątroby oraz nowotworowych, a także w przypadku podejrzenia u pacjenta hemochromatozy. Często bada się także dzieci, kobiety w ciąży i osoby starsze, a także wegetarian, w związku z ich dietą. Oznaczenie ferrytyny pacjentom zaleca się również w momencie, gdy w morfologii krwi rozpoznane zostało obniżone stężenie hematokrytu. Badania są bardzo ważne, by w porę zareagować na problem. Jeśli chodzi o niski poziom ferrytyny, skutki mogą być zróżnicowane. Zalicza się do nich między innymi chroniczne zmęczenie, nadmierne wypadanie włosów, a także ogólne osłabienie organizmu, w tym osłabienie odporności oraz kłopoty z koncentracją i pamięcią. Jak interpretować wyniki ferrytyny?Gdy pacjent odczuwa ciągłe zmęczenie, ponadto ma problemy ze snem oraz koncentracją, a także zauważa brak apetytu, może wskazywać to na wysokie żelazo. Niska ferrytyna objawy daje podobne. Jak wspomniane zostało wcześniej, normy stężenia ferrytyny zależą od wieku oraz płci pacjenta. Zawsze wynik badania, bez względu na laboratorium, w którym zostało przeprowadzone, należy skonsultować z lekarzem. Niska ferrytyna, która znajduje się poniżej dolnej granicy normy, spowodowana jest zazwyczaj zbyt niską zawartością żelaza we krwi. Niski poziom żelaza i ferrytyny może oznaczać niedokrwistość niedoborową. Z kolei odpowiedni poziom żelaza we krwi nie zawsze musi oznaczać, że organizm ma odpowiednią ilość tego pierwiastka. Nierzadko dochodzi bowiem do utajonego poziomu żelaza, czyli sytuacji, kiedy pierwiastek ten zaspokaja wyłącznie bieżące potrzeby organizmu, jednak nie ma już dodatkowych rezerw. W tym celu oznacza się właśnie poziom ferrytyny. Wynik w takim przypadku może okazać się następujący: niska ferrytyna – żelazo w normie. Niska ferrytyna a anemiaW diagnostyce z anemią ma się do czynienia w momencie, kiedy dochodzi do zmniejszenia liczby czerwonych krwinek, ponadto obniżeniu ulega hemoglobina oraz hematokryt. W zależności od przebiegu choroby wyróżnia się anemię łagodną, umiarkowaną, ciężką oraz zagrażającą życiu. Z kolei w zależności od czynników, które przyczyniają się do wystąpienia anemii, wyróżnia się anemię pokrwotoczną, z niedoboru żelaza, chorób przewlekłych, hemolityczną, aplastyczną oraz megaloblastyczną. Jeśli badanie wykaże niski poziom ferrytyny, leczenie w tym przypadku jest koniecznością. Podstawą jest odpowiednia dieta, w tym produkty bogate w przyswajalne żelazo pochodzenia zwierzęcego. Dobrym źródłem żelaza są podroby, w tym wątróbka i kaszanka. Drugi rodzaj produktów bogatych w żelazo to czerwone mięso. Zaleca się ponadto spożywanie tłustych ryb, np. makreli. Jeśli zdiagnozowana zostanie niska ferrytyna (w tym niska ferrytyna w ciąży lub niska ferrytyna u dziecka), zaleca się ponadto spożywanie roślin strączkowych, ciemnego pieczywa i suszonych owoców. Warto mieć ponadto na uwadze fakt, że na przyswajalność żelaza wpływa witamina C, dlatego warto postawić na świeże owoce i warzywa, będące jej cennym źródłem. Unikać należy z kolei nabiału oraz picia kawy, czerwonego wina i herbaty. Po konsultacji pacjenta z lekarzem nierzadko zapisywane są leki. Może to być żelazo, jednak czasami wymagane jest stosowanie dodatkowych preparatów, będących na przykład połączeniem żelaza z kwasem askorbinowym. Informacje zawarte w dziale „Blog" serwisu należy traktować jedynie jako informacyjno-edukacyjne. Treści te i porady w nich zawarte nie mogą w żadnym wypadku zastąpić bezpośredniego kontaktu z lekarzem i nie powinny być również uznawane za profesjonalną poradę medyczną. Wydawca serwisu NaszaRecepta nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystywanie porad z materiałów informacyjno-edukacyjnych bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą.
MCV to jeden ze wskaźników czerwonokrwinkowych oznaczanych w ramach morfologii krwi. Parametr ten określa średnią objętość krwinki czerwonej i stanowi podstawę podziału erytrocytów na mikrocytarne, normocytarne i makrocytarne. Zarówno MCV powyżej normy, jak i MCV za niskie wskazują na nieprawidłowości w wielkości krwinek
czy ktoras z was przyjmowala zelazo dozylnie? czy musialyscie lezec w szpitalu? czy to wogole cos pomoglo?ja mam skierowanie na oddzial ale nie moge sie polozyc,bo nie mam co zrobic z moja 3 dzieci:( KAŻDY TEMATZdrowie i urodadożylnie żelazo? Angina u dwulatka Mój Synek ma 2 lata i 2 miesiące. Od miesiąca kaszlał i smarkał a od środy dostał gorączki (w okolicach +/- 39) W tym samym dniu zaczął gorączkować mąż –... Czytaj dalej → Skubanie paznokci – Co robić, gdy dziecko skubie paznokcie? Może wy macie jakieś pomysły, Zuzanka od jakiegoś czasu namiętnie skubie paznokcie, kiedyś walczyłam z brudem za nimi i obcinaniem ich, a teraz boję się że niedługo zaczną jej wrastać,... Czytaj dalej → Mozarella w ciąży Dzisiaj naszła mnie ochota na mozarellę. I tu mam wątpliwości – czy w ciąży można jeść mozzarellę?? Na opakowaniu nie ma ani słowa na temat pasteryzacji. Czytaj dalej → Czy leczyć hemoroidy przed porodem? Po pierwszej ciąży, a bardziej porodzie pojawiły się u mnie hemoroidy, które się po jakimś czasie wchłonęły. Niestety teraz pojawiły się znowu. Jestem w 6 miesiącu ciąży i nie wiem,... Czytaj dalej → Ile kosztuje żłobek? Dziewczyny! Ile płacicie miesięcznie za żłobek? Ponoć ma być dofinansowany z gminy, a nam przyszło zapłacić 292 zł bodajże. Nie wiem tylko czy to z rytmiką i innymi. Czy tylko... Czytaj dalej → Pytanie do stosujących zastrzyki CLEXANE w ciąży Dziewczyny mam pytanie wynikające z niepokoju o clexane w ciąży. Biorąc od początku ciąży zastrzyki Clexane w brzuch od razu zapowiedziano mi, że będą oprócz bolesności, wylewy podskórne, sińce, zrosty... Czytaj dalej → Mam synka w wieku 16 m-cy. Budzi się w nocy o stałej porze i nie może zasnąć. Mój syn budzi się zawsze o 2 lub 3 w nocy i mimo podania butelki z piciem i wzięcia do łóżka zasypia dopiero po ok. 2 godzinach. Wcześniej dostawał w... Czytaj dalej → Dziewczyny po cc – dreny Dziewczyny, czy któraś z Was miała zakładany dren w czasie cesarki? Zazwyczaj dreny zdejmują na drugi dzień i ma on na celu oczyszczenie rany. Proszę dajcie znać, jeśli któraś miała... Czytaj dalej → Meskie imie miedzynarodowe. Kochane mamuśki lub oczekujące. Poszukuję imienia dla chłopca zdecydowanie męskiego. Sama zastanawiam się nad Wiktorem albo Stefanem, ale mój mąż jest jeszcze niezdecydowany. Może coś poradzicie? Dodam, ze musi to... Czytaj dalej → Czy to możliwe, że w 15 tygodniu ciąży?? Dziewczyny!!! Sama nie wiem co mam o tym myśleć. Wczoraj wieczór przed kąpielą zauważyłam przezroczystą kropelkę na piersi, ale niezbyt się nią przejełam. Po kapieli lekko ucisnęłam tą pierś i... Czytaj dalej → Jaką maść na suche miejsca od skazy białkowej? Dziewczyny, których dzieci mają skazę białkową, może polecicie jakąś skuteczną maść bez recepty na suche placki, które pojawiają się na skórze dziecka od skazy białkowej? Czym skutecznie to można zlikwidować? Czytaj dalej → Śpi albo płacze – normalne? Juz sama nie wiem co mam myśleć. Mój synek ma dokładnie 5 tygodni. A mój problem jest taki, że jak mały nie śpi, to płacze. Nie mogę nawiązać z nim... Czytaj dalej → Wielotorbielowatość nerek W 28 tygodniu ciąży zdiagnozowano u mojej córeczki wielotorbielowatość nerek – zespół Pottera II. Mój ginekolog skierował mnie do szpitala. W białostockim szpitalu po usg powiedziano mi, że muszę jechać... Czytaj dalej → Ruchome kolano Zgłaszam się do was z zapytaniem o tytułowe ruchome kolano. Brzmi groźnie i tak też wygląda. dzieciak ma 11 miesięcy i czasami jego kolano wyskakuje z orbity wygląda to troche... Czytaj dalej →
Kawa a kreatynina. Niewielka liczba badań klinicznych wskazuje, że regularne picie kawy u zdrowych osób może zwiększać wartość współczynnika eGFR. Z kolei w innym badaniu wykazano, że spożycie napojów kofeinowych (w tym kawy) obniża wartość współczynnika eGFR u osób z starszych z zespołem metabolicznym.
Anemia jest jednym z najczęstszych problemów wymagających interwencji medycznej, z jakimi spotykamy się w naszym życiu. Niestety często nie zleca się nam odpowiednich badań, dlatego warto wiedzieć, w jaki sposób samodzielnie wspomagać się w przypadku problemów. Jest to niezwykle ważne przede wszystkim dlatego, że w przypadku niektórych rodzajów anemii nie wolno zażywać suplementów niski poziom żelaza czy niedobór witaminy B12? Schorzenie to daje szereg objawów, ale często różnią się one w zależności od przyczyny – inaczej będziemy się czuli przy niedokrwistości spowodowanej brakiem witaminy B12, a inaczej – przy niskim poziomie żelaza. Niemniej praktycznie zawsze pojawia się zmęczenie, zadyszka przy nawet lekkim wysiłku, bladość oraz wrażliwość na zimno. Oczywiście objawy te są charakterystyczne dla wielu innych przypadłości, dlatego nigdy nie wolno zakładać „na pewno mam anemię” i leczyć się bez diagnozy na własną badania wykonać?Jeśli mamy podejrzenia, należy udać się do lekarza, który powinien dać skierowanie na podstawowe badanie krwi – morfologię, jeśli zaś z jakiegoś powodu nie możemy bądź nie chcemy tego zrobić (np.: ktoś może nie chcieć tracić ponad godzinę, żeby zaoszczędzić 5 zł), można je bez problemu wykonać na własną rękę w każdym nas trzy wyniki – czerwone krwinki (RBC) hematokryt (HT) oraz hemoglobina (HGB). Jeśli mieszczą się one w normie – anemii nie ma, mogą być co najwyżej jej początki, jeśli są blisko dolnej granicy. Jeśli jednak są zbyt niskie – wiadomo, że mamy problem. Pytanie, czym jest wywołany?Na kartce z wynikiem będzie coś takiego jak „średnia wielkość krwinki” – MCV. Jest to podstawowy, najtańszy wskaźnik, który zresztą jest już wykonany. Jeśli jest bardzo mocno obniżony – można podejrzewać niedokrwistość z powodu niedoboru żelaza. Mocno podwyższony z kolei sugeruje brak witaminy B12 lub kwasu w dalszym ciągu nic nie można zrobić, póki nie wykona się kolejnych badań – powinien je zlecić lekarz, ale zdarza się, że lekarze tego nie robią, przepisując żelazo. Zazwyczaj jest to dobra taktyka, bo znacząca większość problemów bierze się z powodu niedoboru tego właśnie pierwiastka, ale czasami to najgorsze, co można poziom ferrytynyKolejne badanie, które należy wykonać, to – przy niskim lub normalnym MCV – poziom – wszelkiego rodzaju infekcje sztucznie zawyżają poziom o nawet kilkadziesiąt procent, fałszując wynik, dlatego powinno się jednocześnie zbadać poziom CRP, a w przypadku gdy w ciągu ostatnich kilku tygodni miało się gorączkę, wziąć na to wolno sugerować się poziomem żelaza we krwi – to jest błąd medyczny. Co prawda jego poziom spada w przypadku niedoboru, ale podobnie spada też w przypadku chronicznych infekcji, organizm wtedy „chowa” ten pierwiastek, gdyż chorobotwórcze bakterie żywią się nim. Stosowanie suplementów w takim wypadku dosłownie „dokarmi” chorobę. Jeśli poziom ferrytyny będzie bardzo niski, przy jednocześnie niskim MCV – praktycznie zawsze będzie to oznaczać niedobór żelaza. To jednak nie koniec – zanim poda się suplementy, trzeba wykonać jeszcze jedno z przewodu pokarmowego / krew utajona w kaleZazwyczaj przyczyną problemów jest zła dieta (o czym dalej), ale niekiedy jest to krwawienie z przewodu pokarmowego. Może ono mieć szereg przyczyn, w tym również tak poważne, jak nowotwory – więc warto zrobić badanie na krew utajoną w kale, co kosztuje raptem kilka złotych. Przed testem nie można zażywać suplementów, gdyż może to zafałszować poziomu B12Przy normalnym bądź wysokim poziomie MCV powinno się wykonać badanie poziomu witaminy B12. Bardzo wiele osób ma problemy z jej wchłanianiem. Jeśli okaże się, że to właśnie tej substancji nam brakowało, warto poszukać dobrego lekarza, który będzie w stanie ustalić przyczynę niedoboru. Czasem jest to coś tak banalnego, jak pasożyty przewodu pokarmowego, ale mogą to też być poważniejsze wywołane innymi przyczynami niż niedobór B12, czy żelaza są zazwyczaj schorzeniami dość skomplikowanymi i nie powinno się próbować radzić z nimi samodzielnie. Na szczęście stanowią one bardzo niewielki problem z niedoborem witaminy B12 to uszkodzenia układu nerwowego. Nasz mózg jest dużo wrażliwszy na niski poziom B12, niż krew, więc zanim cokolwiek da się wykryć podstawowym badaniem krwi, z reguły dochodzi do uszkodzenia komórek nerwowych. Bardzo ważne jest, by stosować odpowiedni rodzaj witaminy B12, a mianowicie – metylokobalaminę. To jest forma, którą wykorzystuje mózg. Aby zadziałała forma najczęściej dostępna – cyjanokobalamina, musi być ona zamieniona w formę metylo. I co prawda w zastrzyku dostaniemy parę milionów procent zapotrzebowania, jednak nasz organizm nie będzie w stanie wykorzystać z tego więcej niż drobny niezwykle istotne jest, aby uzupełniać B12 doustnymi dawkami w odpowiedniej formie (metylokobalaminy). Powinno się też stosować równolegle inne witaminy z grupy B, które działają synergicznie – takie jak B6, biotynę czy kwas foliowy (najlepiej w kompleksie).Bardzo często niedoborowi temu towarzyszy też spowolnienie procesów metylacji – tutaj bardzo dużą pomocą będzie sok z buraków. Tradycyjnie stosowany jako „lek na anemię” – nie z powodu żelaza, ale właśnie z uwagi na dużą zawartość substancji takich jak betaina czy kwas poziom ferrytynyNiski wynik ferrytyny praktycznie zawsze oznacza niedobór, nawet jeśli wyniki krwi wyjdą prawidłowe. Anemia ma kilka kolejnych z nich to właśnie obniżony poziom ferrytyny – oznacza to, że skończyły się zapasy żelaza w wątrobie. Pomimo doskonałych wyników krwi, zaczną już wypadać włosy czy łamać się paznokcie, będzie też większa podatność na kontuzje i gorsze samopoczucie. W drugiej fazie pierwiastek ten znika ze szpiku kostnego, dopiero w trzeciej, ostatniej pojawiają się zmiany we się dążyć do podniesienia jej poziomu powyżej 50 ng/ml, co jest szczególnie istotne dla kobiet mających problemy z niedoborze żelaza trzeba sobie uświadomić jedną rzecz – to prawie nigdy nie jest problem z żelazem!Brzmi paradoksalnie, ale tak właśnie jest – niemal nie zdarza się, by ktoś miał w diecie niewystarczającą ilość tego pierwiastka. Często jedną z przyczyn jest nadmierne spożywanie kawy czy herbaty, zwłaszcza w czasie lub tuż po posiłkach, co potrafi niemal całkowicie zablokować przyswajanie. Posiłki takie (oraz suplementy żelaza) powinno się popijać sokiem pomarańczowym, który zwiększa wykonać kilka dodatkowych badań, by upewnić się, czy nie ma żadnej choroby utrudniającej wchłanianie – przede wszystkim będą to schorzenia tarczycy, tutaj drobna prawda zdarza się, że anemia będzie wywołana niedoczynnością tarczycy, ale prawdziwa jest też zależność w drugą stronę – niski poziom żelaza w organizmie zaburza pracę tego narządu, wraca on do doskonałego stanu po jego uzupełnieniu i NIE zawsze jest tu potrzebne branie syntetycznych hormonów, często przepisywanych przez lekarzy w takim wypadku!Kreatynina z krwi, badanie moczu, próby wątroboweMożna też zrobić podstawowe badania nerek i wątroby (kreatynina z krwi, ogólne badanie moczu, próby wątrobowe), a w przypadku niewytłumaczalnych i trudnych w terapii anemii – badania w kierunku schorzeń układu pokarmowego, takich jak celiakia czy choroba wiele osób ma niedobory różnych innych składników odżywczych, niezbędnych do jego przyswojenia, ale też w drugą stronę – niedobory żelaza sprawiają, że znacznie trudniej przyswajają się inne składniki odżywcze bądź nie są one produkowane czy magazynowane w D3Dobrym przykładem jest witamina D3. Wielokrotnie wykazano badaniami, że niedobory tych dwóch substancji idą w parze1,2. Niezależnie więc od tego, co jest przyczyną, a co skutkiem, mając anemię, można z dużym prawdopodobieństwem podejrzewać również ten niedobór. Jego uzupełnienie jest niezwykle istotne – utrzymanie odpowiedniego poziomu zmniejsza częstotliwość występowania przynajmniej niektórych nowotworów około dwukrotnie3,4,5, przynajmniej częściowo cofa cukrzycę6 czy nadciśnienie7. Doskonale zabezpiecza też przed grypą i przeziębieniami8,9. Powinno się stosować dawki rzędu 2-4 tysięcy jednostek dziennie przez kilka miesięcy, zaś dla utrzymania dobrego zdrowia warto stosować takie ilości również przez kilka zimowych miesięcy każdego roku10. Nie wolno się też bać słońca – to nieprawda, że zwiększa ono ryzyko raka, wprost przeciwnie – jedynie silne oparzenia słoneczne są niebezpieczne. Jeśli boimy się zmarszczek, można chronić twarz, ale powinno się odsłaniać inne części ciała. Filtry UV niemal całkowicie blokują wytwarzanie tej substancji pod wpływem z grupy BWitaminy z grupy B są bardzo ważną częścią składową mechanizmów krwiotwórczych. Powszechnie wiadomo, że brak B12 czy kwasu foliowego może wywołać anemię, zresztą powinno się je uzupełniać przy każdej niedokrwistości, jako że będą one bardzo szybko zużywane w czasie tworzenia nowych krwinek. Mniej znana jest rola witaminy B6 – jak się okazuje, jest ona niezwykle istotna, stosowanie jej równolegle z żelazem spowodowało szybszy powrót do zdrowia oraz dłuższe utrzymanie dobrych walka z anemią powinna być wielostopniowa. Jeśli nie ma żadnej nietypowej przyczyny, najprawdopodobniej winna jest dieta – a konkretnie duże ilości kawy i herbaty, a także nadmiar nabiału, które potrafią zablokować przyswajanie. Uzupełniając żelazo, powinno się skorygować nawyki żywieniowe, tak aby uniknąć kłopotów na przyszłość. Jednocześnie należy uzupełnić kilka kluczowych dla terapii niedoborów pokarmowych oraz monitorować stan zdrowia, a w przypadku braku poprawy – poszukać dobrego lekarza, umiejącego ustalić powód, dla którego żelazo się nie
Poniżej znajdziesz do nich odnośniki: Poziom ferrytyny u 11-miesięcznego dziecka – odpowiada Milena Lubowicz. Niski poziom żelaza a wysoki ferrytyny – odpowiada Lek. Jacek Miśkiewicz. Niski poziom żelaza i hemoglobiny u 7-miesięcznego dziecka – odpowiada Lek. Iwa Dziedzic. Niski poziom żelaza u dziecka – odpowiada Lek. Magdalena
Co to jest niedokrwistość (anemia) z niedoboru żelaza i jakie są jej przyczyny? Niedokrwistość, inaczej anemia, jest stanem, w którym we krwi występuje za mała liczba czerwonych krwinek lub gdy w ich wnętrzu występuje zbyt mała ilość hemoglobiny. Najczęstszą przyczyną anemii u dzieci jest niedobór żelaza. Pierwiastek ten stanowi podstawowy element składowy hemoglobiny, zapewniający prawidłową budowę i działanie krwinki czerwonej. W ludzkim organizmie żelazo jest przechowywane w dwóch pulach. Pierwsza stanowi żelazo krążące we krwi, użytkowane „na bieżąco” do produkcji hemoglobiny, przenoszone przez specjalne białko transportujące – transferynę. Druga pula to właściwy magazyn żelaza przechowywanego w formie związanej z białkami – ferrytyną i hemosyderyną. W przypadku niedoboru żelaza dochodzi do stopniowego opróżniania obu tych magazynów, a w konsekwencji do upośledzenia produkcji krwinek czerwonych. Powstaje ich mniej, są drobniejsze, a w swoim wnętrzu mają mniejszą ilość hemoglobiny. Wpływa to na stopniowe pogorszenie stanu zdrowia i wystąpienie objawów klinicznych niedokrwistości. Żelazo jest pierwiastkiem, który organizm pozyskuje z dostarczanego pokarmu. Jest wchłaniane w jelitach wraz z innymi substancjami odżywczymi, a następnie drogą krwi transportowane w organizmie. U kobiet fizjologicznym miejscem utraty żelaza są krwawienia miesięczne. Biorąc pod uwagę wymienione aspekty krążenia żelaza w organizmie, przyczyny niedokrwistości z niedoboru żelaza są następujące: niedostateczna ilość żelaza w przyjmowanych pokarmach, np. w przypadku nieprawidłowo zbilansowanej diety – brak dowozu substancji niezbędnych do tworzenia krwinek czerwonych skutkuje wyczerpaniem zapasów żelaza w organizmie; niedoborom żelaza sprzyja również zbyt wczesne wprowadzenie do diety dziecka mleka krowiego (poniżej 12. miesiąca życia), zbyt małe wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego – jeśli dieta jest prawidłowo zbilansowana, ale nie ma możliwości przyswojenia substancji zawartych w pożywieniu; przykładem mogą być pacjenci, którzy przebyli zabieg usunięcia żołądka lub fragmentu jelita (powierzchnia wchłaniania została zmniejszona, więc może ono przebiegać w mniej sprawny sposób); do tej grupy należą również chorzy na nieswoiste zapalenia jelit (np. wrzodziejące zapalenie jelita, chorobę Leśniowskiego i Crohna) oraz celiakię – choroby te powodują nieprawidłową budowę i funkcjonowanie ścian jelit, a więc również upośledzone wchłanianie żelaza; dieta predysponująca do zaburzeń wchłaniania żelaza to dieta ubogobiałkowa, a także bogata w otręby, płatki owsiane, nasiona roślin strączkowych, orzechy i pestki, zwiększone zapotrzebowanie na żelazo – gdy należy zadbać o uzupełnianie tego pierwiastka, np. ciąża i karmienie piersią, wcześniactwo, dzieci, które podczas porodu utraciły znaczną ilość krwi, okres dojrzewania, a także okresy zwiększonej produkcji krwi, np. w trakcie leczenia innego rodzaju anemii, zwiększona utrata krwi (najczęstsza przyczyna) – może do niej dochodzić na skutek krwawień: z przewodu pokarmowego – na skutek takich chorób, jak wrzody żołądka i dwunastnicy, zapalenie śluzówki żołądka, guzy lub polipy jelita, a także guzki krwawnicze (tzw. hemoroidy) i zapalenie jelita wywołane zbyt wczesnym wprowadzeniem mleka krowiego do diety niemowlęcia, z dróg rodnych, np. w zaburzeniach miesiączkowania (zbyt częste i obfite miesiączki), z dróg moczowych (krwiomocz) – w chorobach nerek, z układu oddechowego (przewlekłe krwioplucie), po zabiegach chirurgicznych, w wyniku urazów. Na niedokrwistość z niedoboru żelaza najczęściej narażone są wcześniaki, dzieci z ciąż mnogich oraz niemowlęta matek leczonych z powodu niedoboru żelaza w ciąży. Jak często występuje niedokrwistość (anemia) z niedoboru żelaza? Anemia z niedoboru żelaza jest najczęstszym rodzajem niedokrwistości. Szacuje się, że występuje u około 40% dzieci w wieku do 2 lat, w tym u ponad 60% dzieci wychowywanych w złych warunkach socjalnych. Jak się objawia niedokrwistość (anemia) z niedoboru żelaza? Wspólne objawy wszystkich rodzajów niedokrwistości obejmują: osłabienie, łatwą męczliwość, upośledzenie koncentracji i uwagi, trudności szkolne, bóle, zawroty głowy, kołatania serca, duszności, bladość skóry i śluzówek wewnątrz jamy ustnej, spojówek. W przypadku niedoboru żelaza obserwuje się również osłabienie kondycji włosów (cienkie, łamliwe, łatwo wypadające) i zmiany paznokci (blade, z podłużnymi prążkami i rowkami), a także suchość skóry. Czasami zmienia się wygląd języka – następuje wygładzenie powierzchni z towarzyszącym bólem i pieczeniem, a także pojawia się spaczone łaknienie – zwłaszcza u dzieci można zaobserwować apetyt np. na krochmal, surowy ryż, glinę lub kredę. U niemowląt może wystąpić zwiększone pragnienie, apatia, niechęć do ssania, trudności w karmieniu, a także opóźnienie rozwoju. Co robić w przypadku wystąpienia objawów niedokrwistości (anemii) z niedoboru żelaza? Jeśli u dziecka obserwuje się wymienione powyżej objawy, konieczna jest konsultacja lekarza pierwszego kontaktu i wykonanie badań diagnostycznych. Wielu cennych informacji dostarcza morfologia krwi obwodowej. W jaki sposób lekarz ustala rozpoznanie niedokrwistości z niedoboru żelaza? Najczęściej rozpoznanie to ustala się na podstawie oceny kilku parametrów. Podstawowym badaniem jest morfologia krwi – w przypadku anemii występuje zmniejszona liczba czerwonych krwinek (w wynikach badań często oznacza się je skrótem RBC), a także zmniejszone stężenie hemoglobiny (skrót Hb lub Hgb). W zależności od stężenia hemoglobiny niedokrwistość klasyfikuje się jako łagodną, umiarkowaną, ciężką lub zagrażającą życiu (Hb <6,5 g/dl). Ważna jest także ocena parametrów krwinki czerwonej – dla niedokrwistości z niedoboru żelaza charakterystyczne są krwinki czerwone o zmniejszonej objętości (a więc zmniejszony parametr MCV w morfologii) i mniejszej zawartości hemoglobiny (zmniejszone parametry MCH, MCHC). Należy pamiętać, że wartości prawidłowe różnią się w zależności od wieku dziecka. Przed interpretacją wyniku badania warto się upewnić, czy podana przez laboratorium norma dostosowana jest do wieku badanego dziecka, lub poprosić o ocenę lekarza pediatrę. Kolejnym krokiem w diagnostyce jest ocena stężenia żelaza w surowicy krwi. W wątpliwych przypadkach można wykonać tzw. krzywą żelazową, czyli próbę obciążenia żelazem. Polega na oznaczenie stężenia żelaza na czczo, a także po doustnym przyjęciu preparatu żelaza. Badanie to ocenia prawidłowość wchłaniania żelaza w jelitach. Ocena poszczególnych magazynów pierwiastka polega na badaniu stężenia ferrytyny, co odzwierciedla zmagazynowaną pulę żelaza. Pula krążąca oceniana jest za pomocą oznaczenia stężenia transferyny i całkowitej zdolności wiązania żelaza (total iron binding capacity – TIBC) oraz stężenia rozpuszczalnego receptora transferyny w surowicy. Zatem na niedobór żelaza wskazują: zmniejszone stężenie hemoglobiny, zmniejszona liczba krwinek czerwonych, małe krwinki, mniej hemoglobiny w ich wnętrzu, zmniejszone stężenie żelaza w surowicy krwi, zwiększone TIBC, zwiększone stężenie transferyny i rozpuszczalnej postaci receptora transferyny, zmniejszone stężenie ferrytyny. Ponieważ u dzieci powyżej 2. roku życia anemia z niedoboru żelaza jest często spowodowana różnymi – niekiedy poważnymi – chorobami, konieczne może być wykonanie poszerzonych badań diagnostycznych w celu wykrycia przyczyny niedoboru żelaza. Lekarz może zalecić wykonanie gastroskopii, badań obrazowych przewodu pokarmowego, badań w kierunku celiakii i zakażenia Helicobacter pylori, badania ogólnego moczu, krwi utajonej w stolcu lub innych badań diagnostycznych w razie podejrzenia określonej choroby. Jakie są metody leczenia niedokrwistości (anemii) z niedoboru żelaza? Podstawą leczenia anemii z niedoboru żelaza jest stosowanie preparatów żelaza, które niemal zawsze podaje się w postaci doustnej. W celu poprawy wchłaniania żelaza stosuje się czasami preparaty skojarzone w witaminą C lub podaje tę witaminę dodatkowo w trakcie leczenia. Preparaty żelaza należy przyjmować regularnie i zgodnie z zaleceniami producenta. Podczas prawidłowo stosowanego leczenia można zaobserwować szybkie zwiększenie parametrów morfologii krwi – zwiększenie stężenia Hb o około 2 g/dl następuje w ciągu około 3 tygodni od rozpoczęcia leczenia. Preparat żelaza należy jednak stosować przez około 4–6 miesięcy, ponieważ początkowo organizm zużywa dostarczane żelazo „na bieżąco” w celu produkcji krwinek. Dopiero po kilku tygodniach uzupełniana jest pula „zapasów” żelaza, dlatego nie powinno się przerywać leczenia żelazem po wyrównaniu parametrów morfologii krwi. Należy pamiętać, że podczas stosowania żelaza stolce dziecka mogą zmienić barwę i konsystencję. Może wystąpić skłonność do zaparć oraz ciemne, niemal czarne zabarwienie kału – jest to całkowicie prawidłowe zjawisko, które ustępuje po zakończeniu leczenia. W nielicznych rzadkich przypadkach u pacjentów nietolerujących preparatów żelaza podawanych doustnie lub cierpiących na ciężkie zaburzenia wchłaniania preparaty żelaza podaje się dożylnie. Ponieważ żelazo podawane dożylnie może mieć poważne działania niepożądane, w tym reakcje alergiczne, podanie tego leku poprzedzone jest z reguły tzw. dawką testową. Niezbędnym elementem leczenia anemii z niedoboru żelaza jest stosowanie prawidłowej diety, bogatej w czerwone mięso i podroby, a także produkty pełnoziarniste. Należy pamiętać, że żelazo wchłania się lepiej, gdy spożywane jest z produktami bogatymi w witaminę C (owoce, warzywa). Z kolei wchłanianie żelaza osłabiają produkty mleczne, a także związki zawarte w kawie i herbacie oraz duża ilość błonnika. Czy możliwe jest całkowite wyleczenie niedokrwistości (anemii) z niedoboru żelaza? Tak, niedokrwistość z niedoboru żelaza jest całkowicie wyleczalna. Warunkiem skuteczności leczenia jest stosowanie preparatów żelaza zgodnie z zaleceniami lekarza do kilku miesięcy po normalizacji morfologii krwi. W przypadku anemii z niedoboru żelaza spowodowanej innymi chorobami oprócz podawania preparatów żelaza konieczne jest leczenie choroby podstawowej (np. powodującej przewlekłe krwawienia z przewodu pokarmowego, obfite krwawienia miesiączkowe, czy zaburzenia wchłaniania w przewodzie pokarmowym). Co trzeba robić po zakończeniu leczenia niedokrwistości (anemii) z niedoboru żelaza? Po odstawieniu preparatów żelaza warto zwrócić uwagę na stosowanie prawidłowo zbilansowanej diety. Proszę pamiętać, że również dieta wegetariańska nie jest przeciwwskazana, pod warunkiem prawidłowo komponowanych posiłków. Niekiedy lekarz zaleci okresowe wykonywanie morfologii krwi, np. co kilka miesięcy lub w razie objawów wskazujących na anemię. Co robić, aby uniknąć zachorowania na niedokrwistość (anemię) z niedoboru żelaza? Profilaktyka zachorowania na niedokrwistość z niedoboru żelaza obejmuje głównie prawidłową dietę. W pewnych sytuacjach wskazane jest przyjmowanie preparatów żelaza w małych dawkach w celu zapobiegania wystąpieniu anemii z niedoboru żelaza. Należą do nich: osoby przewlekle stosujące dietę bezmięsną lub ubogą w produkty mięsne, wcześniaki, noworodki z ciąż mnogich, noworodki z anemią stwierdzoną po porodzie, noworodki, które w trakcie porodu utraciły krew, niemowlęta po konflikcie serologicznym.
.